kimeaya

Tuesday, December 27, 2005

ایران فلسطین اسرائیل

ايران، فلسطين، اسرائيل

شرق-ابراهيم يزدى: خلاصه مقاله1-بر روند منفى مهاجرت به اسرائيل مرتب افزوده مى گردد، نرخ رشد جمعيت ميان اعراب مقيم اسرائيل بيش از يهوديان است. ادامه اين وضعيت به زودى تركيب جمعيت را در اسرائيل به نفع اعراب تغيير خواهد داد.۲- ازدواج دختران يهودى با اعراب موجب مى شود كه فرزندان آنان يهودى و در نتيجه شهروند درجه يك محسوب شوند. اما اين فرزندان، با داشتن پدر عرب از جهت فرهنگى و سياسى به اعراب تمايل پيدا مى كنند.
۱ - سخنان اخير آقاى احمدى نژاد مبنى بر ضرورت محو اسرائيل از روى نقشه جهان و انتقال اسرائيل از خاورميانه به اروپا (آلمان يا اتريش) و نفى يا ابراز ترديد در كشتار يهوديان در آلمان نازى، واكنش هايى را در مجامع بين المللى در پى داشت. واكنش در هر يك از موارد سه گانه بالا دلايل خاص خود را دارد.۲ - درباره شعار محو اسرائيل، به سخن بنيانگذار جمهورى اسلامى در سال ۱۳۵۸ يا ۱۳۵۹ استناد شده است. اما واكنش ها در آن زمان به شدت كنونى نبود. زيرا شرايط كنونى جهانى و منطقه در اين زمان به كلى با آن دوران متفاوت است. در خاورميانه، فلسطينى ها در بدترين شرايط قرار داشتند، از همه طرف، هم از جانب دولت هاى عربى، و هم از جانب دولت هاى غربى و به خصوص اسرائيل، تحت فشار قرار داشتند، در آن زمان، هنوز جنگ سرد در اوج خود بود. نيروهاى نظامى اتحاد جماهير شوروى سابق افغانستان را در اشغال خود داشتند. ايران و آمريكا، هر دو، اگر چه هر كدام جداگانه و با روش ها و اهداف خاص خود، از نبرد مجاهدين عليه شوروى حمايت مى كردند؛ سوريه و عراق، دو متحد نظامى شوروى در منطقه محسوب مى شدند. دولت هاى غربى و از جمله آمريكا مايل نبودند جبهه جديدى در تقابل با ايران باز شود. اگر چه دولت اسرائيل واكنش گفتارى و رفتارى عليه ايران را به صورت شديدى نشان داد. علاوه بر اين، بنيانگذار جمهورى اسلامى، از موضع رهبر يك انقلاب سخن مى گفت، نه از كرسى برجسته ترين مقام رسمى. مرحوم رجايى، يك بار سخنى گفته بود كه مورد اعتراض ايشان قرار گرفت. مرحوم رجايى به سخن خود ايشان استناد كرد. اما جواب داده شد كه شما به عنوان رئيس جمهور نبايد هر حرفى بزنيد. 3 - انتقال اسرائيل از خاورميانه، به يك سرزمين ديگر، ايده تازه اى نيست. قبل از تشكيل اسرائيل در منطقه خاورميانه، تشكيل آن در آفريقا يا در جاهاى ديگر مطرح شده بود. اما صهيونيست ها در تشكيل دولت اسرائيل در سرزمين فلسطين علاوه بر انگيزه هاى سياسى از ملاحظات و باورهاى مذهبى يهوديان نيز بهره بردارى كردند كه عبارت بودند از: اولاً - برخى از يهوديان با تفسير نادرستى از آيات تورات (در سفر پيدايش)، بخش بزرگى از خاورميانه، از نيل تا فرات را وعده الهى به فرزندان حضرت ابراهيم(ع) مى دانند. اما اين وراثت را منحصراً حق فرزندان اسحاق و يعقوب (اسرائيل) مى دانند، نه اسماعيل كه اعراب از نسل وى هستند. اسماعيل فرزند هاجر را كه يك كنيز بود از زمره فرزندان ابراهيم محسوب نمى كنند. ثانياً- يهوديان براساس باورهاى دينى، طى قرن ها در دعاهاى خود برگشت به اين سرزمين را طلب مى كرده اند. صهيونيست ها از همين باورهاى دينى براى توجيه اسكان يهوديان عالم در سرزمين فلسطين استفاده كرد ه اند. ثالثاً- يهوديان طى قرن ها آوار گى، هرگز در كشورهاى اسلامى مورد فشار و محروميت نبوده اند. نويسندگان تاريخ يهوديان، اوج تمدن اسلامى در عصر عباسيان را دوران طلايى تاريخ يهوديان ذكر كرده اند. هنگامى كه مسلمانان اندلس از مسيحيان شكست خوردند، مسيحيان حاكم سه راه در برابر يهوديان و مسلمانان قرار دادند: تغيير مذهب به مسيحيت يا مهاجرت از اندلس و يا قتل. بسيارى از يهوديان به كشورهاى اسلامى، در شمال آفريقا و تركيه مهاجرت كردند. تا آنجا كه تاريخ به ياد دارد، در مجموع مورد حمايت دولت و مردم مسلمان بوده اند.امروز هم مسلمانان جهان، هيچ كينه و نفرتى عليه يهوديان، به عنوان مومنين به كتاب تورات ندارند. اما ظلم و ستم به يهوديان در اروپا و به خصوص در آلمان، نبايد توجيه كننده ظلم و ستم به فلسطينيان باشد.۴ - درباره كشتار يهوديان در آلمان توسط نازى ها، ممكن است برخى از پژوهشگران، تعداد قربانيان اين فاجعه را اغراق آميز خوانده باشند، اما اين نبايد موجب نفى اصل فاجعه شود. كشتار انسان هاى بى گناه از هر مذهب و دين و نژادى محكوم است. اما يك مسلمان لاجرم بايد براساس موازين قرآنى و با استناد به آيه شريفه ۳۲ از سوره مائده قضاوت نمايد. در اين آيه شريفه خداوند قتل هر انسان بى گناهى را معادل نابودى كل بشريت و زنده كردن هر انسانى را معادل حيات بخشيدن به كل انسان ها تلقى كرده است. در اين آيه واژه هاى «نفس» و «ناس» به صورت عام و كلى به كار رفته است. هيچ قيد دينى، مذهبى، نژادى، جنسى به عنوان تمايز مطرح نيست و تعداد قربانيان هم در اصل پيام تغييرى نمى دهد. بر اساس اين آيه، قتل هر بى گناهى، خواه يهودى باشد يا مسيحى، فلسطينى، بوسنيايى، سودانى و... در تمام موارد محكوم است. بايد آن را محكوم كرد. آقاى احمدى نژاد كه به عنوان رئيس جمهور يك كشور اسلامى سخن مى گويد، براساس ارزش ها و آموزه هاى قرآنى، حتى اگر تعداد قربانيان فاجعه هولوكاست، مورد ترديد قرار گرفته باشد، بايد آن را محكوم مى كردند. هم به كشتار يهوديان توسط آلمان نازى اعتراض مى كردند و هم به كشتار بسيارى از بى گناهان فلسطينى در دير ياسين، درصبرا و شتيلا و هم در شهرهاى خليل و رفح و رام الله و ...۵ - بايد توجه داشت كه در حال حاضر، حق مردم فلسطين براى داشتن يك كشور مستقل به رسميت شناخته شده است. در اين مورد اتفاق نظر جهانى به وجود آمده است. زمانى بود كه قدرت هاى صاحب نفوذ در جهان اين حق را براى مردم فلسطين به رسميت نمى شناختند. از هنگامى كه براى اولين بار در اوايل دهه ،۱۹۷۰ طرح زمين به ازاى صلح و تشكيل يك دولت مستقل فلسطينى، در اراضى اشغال شده اعراب توسط اسرائيل در جنگ ۵روزه ،۱۹۶۷ در نوار غزه و غرب رودخانه اردن، در چارچوب قطعنامه ۲۴۲ مطرح شد، بحث هاى فراوانى درباره آن صورت گرفته و با عكس العمل هاى متفاوتى روبه رو شده است . در همان زمان مجلس ملى فلسطين تشكيل دولت مستقل فلسطينى را در هر مقدار از اراضى اشغالى كه ممكن و ميسر باشد، تصويب كرد. اما اسرائيل به شدت با آن به مخالفت برخاست و در برابر اين طرح، براى پايان دادن به آوارگى فلسطينى ها، پيشنهاد كرد كه آوارگان فلسطينى در يكى از كشورهاى عربى اسكان داده شوند. اما طى ۳۵ سال گذشته، فلسطينى ها با مبارزات و مقاومت ها و از خودگذشتگى هاى فراوان گام به گام به اين هدف، نزديك تر شده اند. هنگامى كه موافقت نامه ساف و اسرائيل به امضا رسيد، هم در ميان فلسطينى ها و هم اسرائيلى ها اعتراض هاى فراوانى را برانگيخت. در اسرائيل نخست وزير وقت توسط يهوديان افراطى به قتل رسيد، بسيارى از فلسطينى ها به شدت به رهبرى ساف و امضاى اين توافق نامه اعتراض كردند. ترديدى نيست كه اين توافق نامه تامين كننده تمامى نظرات و خواست هاى فلسطينى ها نيست و نمى تواند مبناى يك صلح عادلانه و پايدار، كه در مقدمه اين توافق نامه آمده است، قرار بگيرد. اما اكثريت فلسطينى ها، آن را با واقع بينى و دورنگرى پذيرفتند. اولين پيامد اين توافق نامه انتقال مركزيت رهبرى فلسطينى ها از كشورهاى عربى و از وضعيت آوارگى به داخل سرزمين هاى اشغالى بود. تا قبل از آن، رهبرى فلسطينى ها، در بيرون از مرزهاى فلسطين در كشورهاى عربى بود. هر زمان كه ضرورتى براى سركوب فلسطينى ها پيش مى آمد، توسط دولت هاى عربى و به هزينه آنها صورت مى گرفت. اما با انتقال رهبرى فلسطينى ها به داخل سرزمين هاى اشغالى و از آن پس هزينه سركوب فلسطينى ها در افكار عمومى مردم جهان را نه دولت هاى عربى، كه دولت اسرائيل پرداخت كرده است. شايد به همين علت باشد كه به تدريج افكار عمومى مردم، در بسيارى از كشورهاى جهان، به خصوص در غرب و متاثر از آن، مواضع احزاب و گروه هاى سياسى و دولت هاى غربى به نفع مردم فلسطين تغيير پيدا كرده است. به عنوان مثال، احزاب سوسياليست اروپا سابقه اى طولانى در حمايت يك جانبه از اسرائيل داشته اند. اما اين احزاب اينك هم از رفتار اسرائيل با فلسطينى ها به شدت انتقاد مى كنند و هم از تشكيل يك دولت فلسطينى حمايت مى كنند. با اطمينان مى توان گفت كه امروزه هيچ يك از احزاب سوسياليست اروپا از مواضع سرسختانه اسرائيل عليه فلسطينى ها حمايت نمى كنند. قطعنامه هاى اخير شوراى امنيت سازمان ملل متحد كه عليه اقدامات غيرقانونى اسرائيل تصويب شده اند و تنها آمريكا و اسرائيل به آنها راى منفى داده اند. براى توجه به جو جهانى به عنوان نمونه نگاه كنيد به گزارش اتحاديه اروپا درباره بيت المقدس. (شرق ۲۶/۹/۸۴) در اين گزارش انتقادات شديد عليه اسرائيل و اقدامات آن كشور در گسترش شهرك سازى و تخريب منازل فلسطينى ها در بيت المقدس آمده است. اين گزارش تاكيد مى كند كه سياست اتحاديه اروپا در قبال بيت المقدس براساس قطعنامه ۲۴۲ شوراى امنيت است و اتحاديه اروپا هرگز بيت المقدس را پايتخت اسرائيل نمى داند.»تمام گروه هاى فلسطينى، حتى حماس و جهاد اسلامى، با اصل تاسيس يك دولت فلسطينى در غرب رودخانه اردن و نوار غزه موافقند. اگر مخالفت يا مقاومتى مى كنند از آن باب است كه اسرائيل تمامى شرايط تاسيس يك دولت مستقل فلسطينى را نپذيرفته است. به عنوان مثال، حاضر به توقف ساختن ديوار حائل، برچيدن شهرك هاى يهودى نشين، بازپس دادن بيت المقدس شرقى و قبول بازگشت تمامى فلسطينى هاى آواره نشده است. در چنين شرايطى سياست منطقى دولت ايران، در راستاى كمك به فلسطين مى بايستى اولاً - حمايت از تاسيس دولت مستقل فلسطينى باشد، دوماً - به عنوان يك عضو سازمان ملل متحد مطالبه و پيگيرى اجراى تمامى قطعنامه هاى سازمان ملل در مورد فلسطين و اسرائيل باشد. اسرائيل تنها عضوى از سازمان ملل است كه تاكنون قطعنامه هاى سازمان ملل در مورد خاورميانه را نپذيرفته است. به عنوان مثال قطعنامه ،۲۴۲ مقرر مى دارد كه اسرائيل از تمامى سرزمين هايى كه در جنگ ۱۹۶۷ اشغال كرده است عقب نشينى كند و آنها را به فلسطينى ها واگذار كند. يكى از آخرين قطعنامه هاى سازمان ملل غيرقانونى دانستن ديوار حايل ايجاد شهرك هاى يهودى نشين در اين منطقه است. معاهدات بين المللى جداسازى و ملحق كردن سرزمين ها از طريق جنگ را ممنوع اعلام كرده است. اما اسرائيل بخش هايى از سرزمين هاى اشغالى در جنگ ۱۹۶۷ را نظير ارتفاعات جولان در سوريه، دره شبعا در لبنان و بيت المقدس شرقى و بخش هايى از غرب رودخانه اردن را حاضر به تخليه نيست. ۶ - اسرائيل، به خصوص احزاب و جناح هاى تندرو، اعم از سنت گرايان يهودى يا سكولارهاى راديكال هيچ آمادگى و يا تمايلى به حل مسئله فلسطين ندارند زيرا در شرايط فعلى هر نوع راه حلى مستلزم عقب نشينى از سرزمين هاى اشغالى در جنگ ۱۹۶۷ است. گروه هاى افراطى با اصل فرمول مبادله زمين به ازاى صلح مخالفند. حتى بخش قابل توجهى از يهوديان آمريكا نيز با آن مخالفند و معتقدند، اين زمين ها به همه يهودى ها تعلق دارد. بسيارى از شهرك هاى يهودى نشين در غرب رودخانه اردن و نوار غزه، توسط يهوديان آمريكا حمايت مالى مى شوند. طلبه هاى جوان مدارس تلمود عموماً از آمريكا به اين مدارس رفته اند. آنها از مخالفين سرسخت تخليه شهرك هاى يهودى نشين و تخليه اين مناطق هستند. اما يك علت اساسى ترى براى مخالفت با صلح در ميان اسرائيلى ها وجود دارد كه به آينده اسرائيل مربوط مى شود. از نظر آگاهان، قبول قطعنامه هاى سازمان ملل متحد توسط اسرائيل، تشكيل دولت مستقل فلسطينى و تخليه در شبعا (لبنان) و سوريه (جولان) و عادى شدن روابط ديپلماسى با دولت هاى عربى، نهايتاً به برقرارى صلح و آرامش در خاورميانه منجر خواهد شد. براى برخى از يهوديان اين نگرانى وجود دارد كه با برقرارى صلح بسيارى از يهوديان به خصوص در آمريكا انگيزه خود را در كمك به اسرائيل از دست مى دهند؛ اختلافات درونى ريشه دار ميان يهوديان سنت گراى ارتدوكس با يهوديان سكولار فاقد انگيزه هاى دينى بروز بيرونى پيدا مى كند و علنى مى شود، نارضايتى از ظلم و ستم دولت اسرائيل بر فلسطينى ها رو به رشد است. يهوديان طى ۲۰۰۰ سال گذشته معمولاً مورد آزار و اذيت بوده اند. ريشه اين آزار و اذيت در اين باور غلط است كه چون يهوديان فريسى در دادگاه رم عليه عيسى مسيح گواهى دادند و او محكوم شد، پس همه يهوديان مجرم هستند و اتهاماتى نظير قتل كودكان مسيحى در فطير و يا ارتباط يهوديان با شيطان موجب لعن يهوديان در ادعيه كليساها شده بود. آنچه امروز دولت اسرائيل با فلسطينى ها انجام مى دهد در واقع در تعارض با اين نوع فرهنگ ريشه دار يهودى است. بنابراين كم نيستند يهوديانى كه از هر فرصتى براى اعتراض به عمل دولت اسرائيل استفاده كرده و مى كنند. شرايط كنونى مناسبات فلسطين و دولت هاى عربى با اسرائيل به گونه اى شده است كه دامنه اعتراض به روش هاى غيرانسانى دولت اسرائيل با فلسطينى ها رو به افزايش است. (به عنوان مثال نگاه كنيد به «تاريخ يهود - مذهب يهود - بار سنگين سه هزار ساله از اسرائيل شاهاك - نشر چابه نحش) كارشناس هسته اى و ناراضى معروف اسرائيلى به نام مردخاى وانونو اخيراً گفته است: «فلسطينى ها ده ها سال در سرزمين اشغال شده خود در واقع در يك زندان به سر مى برند و اقدام اسرائيل در قتل عام فلسطينيان و نابودى خانه و كاشانه آنها را جز تروريسم چيز ديگرى نمى توان ناميد». (اطلاعات ۲۷/۹/۸۴) بر روند منفى مهاجرت به اسرائيل مرتب افزوده مى گردد، نرخ رشد جمعيت ميان اعراب مقيم اسرائيل بيش از يهوديان است. ادامه اين وضعيت به زودى تركيب جمعيت را در اسرائيل به نفع اعراب تغيير خواهد داد. در حال حاضر اعراب ساكن اسرائيل شهروندان درجه دو محسوب مى شوند و از بسيارى حقوق محرومند. اما اين يك وضعيت ناپايدار است. با تحقق صلح و از بين رفتن بهانه هاى امنيتى، دولت اسرائيل مجبور خواهد شد دير يا زود در اين نوع قوانين - كه مصداق تبعيض نژادى - مذهبى است و عصر آنها گذشته است تجديد نظر كند. علاوه بر اين عادى شدن روابط اعراب با اسرائيل علاوه بر اين پديده ازدواج جوانان يهودى با جوانان عرب را گسترده مى كند. دختران يهودى، جوانان عرب را همسرانى بهتر از جوانان يهودى يافته اند كه موجب استحكام بيشتر خانواده مى گردد. هم اكنون در خود اسرائيل اين پديده مشكلات سياسى، اجتماعى و فرهنگى به وجود آورده است. به موجب قوانين اسرائيل يهودى كسى است كه مادرش يهودى باشد. «ازدواج دختران يهودى با اعراب موجب مى شود كه فرزندان آنان يهودى و در نتيجه شهروند درجه يك محسوب شوند. اما اين فرزندان، با داشتن پدر عرب از جهت فرهنگى و سياسى به اعراب تمايل پيدا مى كنند. خصوصاً وقتى محدوديت سياسى، اجتماعى و محروميت هاى اقتصادى شهروندان درجه دو يعنى اعراب و از جمله پدرانشان را مى بينند.و بالاخره در آغاز قرن بيست و يكم و در عصر انقلاب الكترونيك دولت هاى مذهبى افراطى نظير آنچه امروز در اسرائيل شاهد آن هستيم، موضوعيت خود را از دست داده اند و مى دهند. آنچه امروز در اسرائيل وجود دارد، با مبانى شناخته شده دموكراسى ناسازگارى هاى بنيادين دارد. در صورت تحقق صلح و تشكيل دولت مستقل فلسطين، مجموعه عوامل تاثيرگذار آينده اى ترسيم مى كند كه در نهايت منجر به تشكيل يك دولت واحد دموكراتيك، كه در آن مسلمان و مسيحى و يهودى، عرب و غيرعرب با حقوق برابر در صلح و صفا زندگى مى كنند، مى شود. بنابراين اسرائيل با يك تصميم گيرى جدى و سرنوشت ساز روبه رو است و اين موجب آن است كه جامعه اسرائيل دچار يك شكاف جدى بزرگى شده است.۷ - اما اظهارات آقاى احمدى نژاد از بعد ديگرى، ارتباط آن با مصالح، امنيت و منافع ملى كشورمان، نيز قابل توجه است و بايد مورد بحث قرار گيرد. هر چند هيچ توضيحى براى اعلام اين مواضع ابراز و ارائه نشده است. تكرار اعلام اين مواضع حاكى از آن است كه ابراز آنها تصادفى و از روى احساسات نيست. به نظر مى رسد اين اظهارات بخشى از برنامه حساب شده اى باشد. اين بيانات و موضع گيرى ها ممكن است جبهه جهانى عليه ايران را از محور فعاليت هاى هسته اى به محور ديگرى - ضديت با اسرائيل - منتقل سازد. احتمالاً اسرائيل، با توجه به مشكلاتى كه در رابطه با حل بحران خاورميانه در سطح داخلى و جهانى با آنها روبه رو است، بى ميل نيست كه چنين جابه جايى صورت گيرد. براى برخى جناح ها در دولت ايران نيز اين جابه جايى به معناى در اولويت دوم قرار گرفتن حساسيت فعاليت هاى هسته اى ايران و كمرنگ شدن مخالفت هاى جهانى با آن است و اين ممكن است فرصت خوبى براى پيگيرى برنامه هاى هسته اى باشد.
http://www.emrouz.info/archives/2005/12/00192_1.php

Wednesday, November 02, 2005

اگر امروز تصميمي شجاعانه گرفته نشود, ممكن است فردا خيلي دير باشد

ایلنا:اگر در زمان جنگ، فرماندهي مطلع مي‌‏شد كه دشمن در نقطه‌‏اي يك توان نظامي غير قابل رخنه ايجاد كرده است، مگر ما به جنگ او در آن نقطه مي‌‏رفتيم؟! مگر ما حاضر بوديم براي اينكه كوتاه نيامده باشيم در ميداني عمليات انجام دهيم كه همه نيروها قتل‌‏عام شوند؟ فرمانده چه مي‌‏كرد؟ آن صحنه را رها و از مسير ديگري تدبير مي‌‏كرد. سعي مي‌‏كرد راهي بيابد كه دشمن را در آن منطقه دور بزند. همه اين كارها را مي‌‏كرد ولي به جنگ با دشمن در صحنه تحت‌‏تسلط كامل حريف تن نمي‌‏داد.
"محسن امين‌‏زاده" يكي از مسؤولان ارشد وزارت امور خارجه در دولت خاتمي بود كه امروز ديگر در اين وزارتخانه مهم جايگاهي ندارد.وي شوراي امنيت را يك منطقه غير قابل نفوذ آمريكا توصيف مي‌‏كند و معتقد است به هيچ وجه نبايد به اين منطقه نزديك شويم. امين‌‏زاده كه از نزديك در جريان بسياري از مسائل حوزه ديپلماتيك كشور در هشت سال گذشته بوده، به خوبي مي‌‏تواند موفقيت‌‏ها و ناكامي‌‏هاي مديران اين وزارتخانه را توضيح دهد.
ـ ابتدا عملكرد تيم جديد شوراي‏عالي امنيت‏ملي و وزارت امورخارجه را بررسي كنيد. بررسي عملكرد همكاران جديد دبيرخانه شوراي‏عالي امنيت‏ملي و وزارت امورخارجه در فاصله كمي پس از شروع كار آنان، كار درستي نيست. طبعا زمان بيشتري لازم است تا عملكرد مديران جديد قابل ارزيابي جامع‏تري باشد. هم در وزارت امورخارجه و هم در دبيرخانه تغييرات زيادي صورت گرفته و بسياري از دست‏اندركاران جديد اصلاَ تجربه مديريت در اين سطح را نداشته‏اند؛ تجربه ديپلماسي هم ندارند. بايد منتظر ماند و ديد كه نتيجه كار آنان چه مي‏شود اما صرف‌‏نظر از دست‏اندركاران, مي‏توان نتايج كار و چشم‏انداز آن را ارزيابي كرد. اگر ملاك ارزيابي را روند كنوني مذاكرات هسته‏اي و قطعنامه اخير شوراي حكام قرار دهيم, من قبلاً هم گفته‏ام كه قطعنامه اخير شوراي‏حكام آژانس بين‏المللي انرژي‏اتمي را يك شكست براي ديپلماسي كشور مي‏دانم. البته با توجه به فراز و نشيب‏هاي گفت‏وگوهاي ما با آژانس و سه كشور اروپايي قبل از نشست، نگراني نسبت به نتايج آن وجود داشت اما حاصل كار بدتر و تندتر از حد انتظار بود. صرف‌‏نظر از اينكه چرا چنين شده و چه كسي مقصر است، اين نتيجه يك شكست ديپلماتيك مهم براي جمهوري اسلامي ايران و گام بزرگي به عقب در قياس با تجربه گذشته است كه جبران آن كار دشواري است. ـ عملكرد اخير شوراي حكام در مورد پرونده ايران چگونه بوده و چرا آن را يك شكست تلقي كرده‏ايد؟ادبيات قطعنامه شوراي حكام كاملاً متفاوت شده است. از ادبيات انتقادي در چارچوب اعتمادسازي خارج شده و حاوي ادبياتي اتهامي است. در اين قطعنامه شوراي حكام براي اولين بار رسماً از عملكرد ايران به عنوان" عدم پاي‏بندي" ياد كرده است. در بندي به قصور و تقصيرهاي ايران اشاره شده و تصريح كرده كه عدم پاي‏بندي ايران احراز شده است. درهمين بند به ماده‏اي اشاره مي‏كند كه بيان كننده ارجاع پرونده كشورهاي متهم به عدم پاي‏بندي به شوراي امنيت است. در بخش مقدماتي قطعنامه به صراحت گفته شده كه سياست پنهانكاري ايران منجر به نقض بسياري از مقررات مربوط به پيمان توسط ايران شده است. درجاي ديگري ضمن تأييد بازرسي‏هاي متعدد آژانس گفته شده كه هنوز آژانس در موقعيتي نيست كه جواب همه ابهامات مطرح شده در مورد ايران را داشته باشد. در چند بند به كوتاهي‏ها و قصورهاي مكرر ايران در اجراي پيمان منع اشاعه سلاح‏هاي هسته‏اي اشاره مي‏كند. در يك بند به قصورها و نقض‌‏هاي ايران نسبت به قرارداد و پادمان اشاره مي‌‏كند. فكر مي‌‏كنم اين اولين بار است كه از عبارت" نقض" به اين صراحت استفاده شده است. در واقع اين عبارات و كلمات, عبارات و كلمات اتهامي هستند و بار حقوقي كلمات ماهيت قطعنامه را كاملاً اتهامي كرده است. در بند ديگري به "تاريخچه مخفي‌‏كاري ايران" در زمينه هسته‌‏اي اشاره مي‌‏كند. به كار بردن اين عبارات خود مشكل‌‏آفرين است. به ويژه كه در ادامه همين عبارت در مورد "عدم وجود اعتماد" در مورد صلح‌‏آميز بودن برنامه هسته‌‏اي ايران اشاره كرده و مسأله را مرتبط با شوراي امنيت به عنوان ارگان مسؤول در صلح و امنيت جهان دانسته است. در بندهاي ديگر از ايران مي‌‏خواهد كه براي اقدامات شفاف‌‏كننده همكاري كند. از مديركل مي‌‏خواهد كه از عملكرد ايران گزارش دهد تا بعد درمورد ارجاع پرونده به شوراي امنيت تصميم بگيرد.آنچه قطعنامه از ايران براي شفاف‌‏سازي مطالبه مي‌‏كند، خواسته‌‏هاي بي‌‏سابقه و سنگيني است. دسترسي به افراد براي مصاحبه و بازجويي, دسترسي به اسناد مربوط به خريد كالاهاي دومنظوره, دسترسي به برخي مراكز نظامي هم مواردي است كه كار را براي ما بسيار دشوارتر از گذشته مي‌‏كند. از ما خواسته شده كه كارخانه UCF اصفهان را تعطيل كنيم. در بندهاي ديگري هم بر عدم ساخت رآكتور آب‌‏سنگين و تعليق كامل همه مراحل غني‌‏سازي و فرآوري به صورت پايدار و كامل تأكيد شده است. در مجموع و در مقام مقايسه مي‌‏توان گفت كه اين قطعنامه از قطعنامه‌‏اي كه در شرايط مشابه برضد عراق صادر شد، تندتر است؛ ضمن اينكه اين قطعنامه تنها با يك رأي مخالف, روايتي از عملكرد ما را بيان مي‌‏كند كه كاملاً با گذشته متفاوت است. مأموريت ديپلماسي كشور كه تبليغات و درگيري نيست, وظيفه ديپلماسي كشور اين است كه تلاش كند چنين قطعنامه‌‏اي بر ضد ايران تصويب نشود. اگر چاره‌‏اي نيست و قرار است قطعنامه‌‏اي بر ضد ايران تصويب شود، مانع از آن شود كه چنين تعابيري در آن درج شود. اگر در گذشته چنين قطعنامه‌‏اي تصويب نشده و چنين عبارات اتهامي بر ضد ما به كار نمي‌‏رفته و حالا به كار رفته است, نشانه آن است كه ما شكست مهمي در صحنه ديپلماسي خورده‌‏ايم. در ايران كسي مخالف داشتن انرژي صلح‌‏آميز هسته‌‏اي نيست. در وزارت امورخارجه تا من بودم هيچ كس مخالف دستيابي به اين صنعت و تكنولوژي و حفظ آن نبوده است اما همه بحث برسر شيوه دستيابي به انرژي صلح‌‏آميز هسته‌‏اي است.وظيفه ديپلماسي كشور اين است كه نسبت به برنامه‌‏هاي هسته‌‏اي ايران درسطح جهان ابهام‌‏زدايي و حمايت كشورهاي مؤثر عالم را جلب كند, از شكل‌‏گيري هرگونه اجماع عليه ايران جلوگيري كند, سازماندهي حريف را براي ايجاد اجماع در جهت مقاصدش خنثي كند, از همه روش‌‏هاي مذاكراتي و حقوقي براي رسيدن به مقصود بهره گيرد و براي كشور فرصت ايجاد كند تا انرژي صلح‌‏آميز هسته‌‏اي را توسعه دهد. اگر مرور كنيد به روشني درمي‌‏يابيد كه چرا من از تعبير" شكست" استفاده كردم. نتيجه كار نشان مي‌‏دهد كه ديپلماسي كشور در انجام اين وظايف ناموفق بوده است.
ـ پيش بيني شما از مراحل بعدي كار چيست؟ آيا پرونده به شوراي امنيت ارجاع خواهد شد؟متاسفانه ما تا همين جا لطمه بدي خورده‌‏ايم. در سازمان‌‏هاي بين‌‏المللي تصميمات به كندي صورت مي‌‏گيرد اما تصميمات گرفته شده هم به كندي اصلاح مي‌‏شود. ما با اين قطعنامه به عقب رفته‌‏ايم و بايد اين مسأله را با تلاش بيشتر جبران كنيم. اما مشكل بزرگ‌‏تر آن است كه اين قطعنامه مقدمه مشكلات زيادتري در آينده است. اگر ما چاره‌‏اي براي كار نينديشيم، با اين قطعنامه پرونده ما به شوراي امنيت ارجاع خواهد شد. با تلاشي كه كشورهاي دوست ما كرده‌‏اند يك مهلت سي تا چهل روزه به ما داده شده است كه خواسته‌‏هاي اين قطعنامه را اجرا كنيم و به ويژه فعاليت تأسيسات اصفهان را متوقف كنيم. از اين مهلت چيزي كمتر از سه هفته باقي است. اگر در اين مدت كاري از پيش برديم و با تدابير سنجيده و با كمك دوستان‌‏مان و با كمك همه آنان كه ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت به نفع آنها نيست, توانستيم كار را به روال قبل از قطعنامه برگردانيم و يا حداقل اين روند منفي را متوقف كنيم، طبعاً امكان بازسازي كار هست وگرنه پرونده به شوراي امنيت خواهد رفت. ـ منظورتان از مخالفان ارجاع پرونده به شوراي امنيت چه كشورهايي هستند؟من قبلاً هم گفته‌‏ام كه به عقيده من همه كشورهاي مؤثر غير از آمريكا و اسرائيل منافع‌‏شان ايجاب مي‌‏كند كه پرونده ايران به شوراي امنيت ارجاع نشود. اين شامل كشورهاي مؤثر اروپايي هم هست. شامل تقريباً تمام كشورهايي كه در شوراي حكام به قطعنامه بر ضد ما رأي مثبت و يا ممتنع داده‌‏اند غير از آمريكا نيز هست. البته هركدام از اين كشورها ممكن است نسبت به موضوع، تحفظ‌‏هاي خودشان را داشته باشند ولي دلايل زيادي براي مخالفت با ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت دارند. بسياري از كشورهايي كه به قطعنامه رأي موافق يا ممتنع داده‌‏اند، كشورهاي دوست ايران هستند, بسياري از آنان منافع اقتصادي قابل توجهي در ايران دارند و فكر مي‌‏كنند اگر مسائل ايران حل شود، منافع خيلي بيشتري هم خواهند داشت.كشورهايي كه براي حل مسأله تلاش كرده‌‏اند, مانند فرانسه, آلمان, انگليس و روسيه منافع‌‏شان ايجاب مي‌‏كند كه تلاش‌‏هاي سياسي آنان شكست نخورد و نتيجه كارشان كه نوعي ابتكار عمل در برابر آمريكا بوده، موفقيت‌‏آميز باشد. البته شايد بتوان گفت كه تمامي كشورهايي كه رأي ممتنع و يا حتي رأي بر ضد ما داده‌‏اند, از سياست‌‏هاي افراطي آمريكا و يك‌‏جانبه‌‏گرايي آمريكا ناخوشنودند. آنها نمي‌‏خواهند كه پرونده ايران به شوراي امنيت برود، چون در آنجا قدرت تحرك آمريكا خيلي بيشتر مي‌‏شود. آنها نمي‌‏خواهند كه در ماجراي ايران نيز مانند ساير مسائل منطقه ابتكار عمل به دست آمريكا بيفتد. آنها رفتن پرونده ايران را به شوراي امنيت دادن فرصت به آمريكا حتي به تعبيري واگذاري پرونده به آمريكا تلقي مي‌‏كنند. اگر ما اين تفاوت ديدگاه‌‏ها, اختلاف نظرهاي آشكار و پنهان و البته محذورات و محدويت‌‏هاي اين كشورها را درست درك و شرايط را درست مديريت كنيم، مي‌‏توانيم از اين تمايل آنها به حل مسأله از طريق گفت‌‏وگو و بدون ارجاع به شوراي امنيت, كمك بگيريم همچنانكه در سه سال گذشته چنين كرده‌‏ايم. ـ به نظر شما ايران در جلب دوست در عرصه ديپلماسي موفق بوده است؟ عدم همراهي كشورهايي مانند هند, روسيه و چين با ايران در شوراي حكام را چگونه تحليل مي‌‏كنيد؟ اين را قبلاً هم گفته‌‏ام. به نظرم ما شرايط اين كشورها را به درستي درك نكرديم. اگر تصورمان از دوستي آن باشد كه اين كشورها برخلاف منافع خودشان عمل كنند, من بدون ترديد مي‌‏گويم كه چنين دوستي در دنيا و جود ندارد و اگر منظورمان از دوستي اين است كه آنها ضمن توجه ويژه به منافع خودشان به مصالح ديگري هم توجه كنند و براساس آن به ما هم كمك كنند, در اين صورت بايد شرايط آنها را درك كنيم و انتظارات واقع‌‏بينانه‌‏اي از آنها داشته باشيم. اين كشورها مثل همه كشورهاي در حال توسعه براي پيشرفت به بازار آمريكا و اروپا نياز دارند, به فناوري پيشرفته اين كشورها نياز دارند, به سرمايه اين كشورها نياز دارند و به هيچ قيمتي فرصت دستيابي به اين امكانات را از دست نمي‌‏دهند و به هيچ قيمتي هم حاضر به انجام كاري كه اين فرصت‌‏ها را از آنان سلب كند، نيستند. تا وقتي اروپا در كنار ما بود كار اين كشورها ساده‌‏تر بود و مي‌‏توانستند با همين توجيه به آمريكا هم نه بگويند اما وقتي بين آمريكا و اروپا بر سر مسأله ما اجماع ايجاد شد, منافع اين كشورها اجازه مخالفت آنها با اين اجماع را نمي‌‏داد. از جنبه ديگر ما بايد توجه داشته باشيم كه اين كشورها و به ويژه روسيه ضمن دوستي با ما از توان هسته‌‏اي غيرصلح‌‏آميز ما واهمه دارند لذا از اقداماتي كه صلح‌‏آميز بودن فعاليت‌‏هاي هسته‌‏اي ما را تضمين كند, به صراحت يا به طور ضمني حمايت مي‌‏كنند. به اين زمينه‌‏ها،ترفندهاي آمريكا و ساير مخالفان ما را هم اضافه كنيد. آنها ابزار خودشان را براي توجيه و جذب اين كشورها دارند و به شدت هم فعالند. ديپلماسي وقتي موفق عمل مي‌‏كند كه با شناخت كافي نسبت به طرف مقابل خود، با او به گفت‌‏وگو بنشيند. نتيجه رأي‌‏گيري شوراي حكام نشان داد كه ما در تحليل‌‏هاي‌‏ خود نسبت به ديگران مبتني برعلائق خودمان پيش‌‏بيني كرده‌‏ايم تا واقعيت‌‏هاي صحنه عمل. دست‌‏اندركاران مذاكرات هسته‌‏اي با تحليلي از جنس دوران جنگ سرد تصور مي‌‏كردند كه اين كشورها در مقابل آمريكا قد علم مي‌‏كنند و به خاطر تعارضاتشان با آمريكا به نفع ما رأي مي‌‏دهند. حتي آنان تصور مي‌‏كردند كه اين كشورهاي دوست درشوراي امنيت مصوبات بر ضد ما را وتو خواهند كرد. رأي گيري اخير شوراي حكام اگر ضررهاي زيادي داشت و نشان داد كه ما به زور يك رأي داريم, حداقل اين فايده را داشت كه نشان داد روسيه و چين رأي منفي به قطعنامه بر ضد ما نمي‌‏دهند. معنايش اين است كه در شوراي امنيت هم قطعنامه‌‏هاي مشابه بر ضد ما را وتو نخواهند كرد. البته كارشناسان امر اين نتايج را كاملاً پيش‌‏بيني مي‌‏كردند و لازم نبود كه شوراي حكام را به رأي گيري بكشانيم تا از اين نتايج مطلع شويم ولي حالا كه هزينه رأي گيري را پرداخته‌‏ايم لااقل به واقعيات مهم حاصل از آن توجه داشته باشيم.ـ چرا سه كشور اروپايي چنين قطعنامه‌‏اي را پيشنهاد دادند؟جواب اين هم چيزي شبيه مورد قبلي است. از ابتدا كشورهاي اروپايي به دعوت ما تلاش كردند كه شرايط را كنترل كنند و نگذارند كه وضعيت بر ضد ما تند شود، چون اين كشورها بسيار علاقه‌‏مند بودند كه سرنوشت يك كشور مهم باقيمانده منطقه يعني ايران به دست آمريكا نيفتد و آنان ابتكارعمل حل يك بحران مهم در اين منطقه را به دست آورند. آنها به مذاكره با ما نشستند و ماه‌‏ها فشارهاي بي‌‏امان آمريكا را تحمل كردند و نقش كنترل‌‏كننده خودشان را از دست ندادند. آمريكا آن‌‏گونه كه از اظهارات مقامات اين كشور برمي‌‏آيد دائماً مدعي بود كه ايران قابل اعتماد نيست و مذاكره با ايران بي‌‏فايده است. اروپاييان نيز مدعي بودند كه اين مذاكرات نتيجه‌‏بخش است. ظاهراً در يك مقطع, آمريكا به معامله‌‏اي با اروپا دست زده است. پذيرفته است كه اندكي كوتاه بيايد و به اروپا وقت بدهد اما از اروپا خواسته است كه اگر حاصل مذاكراتش با ايران به نتيجه نرسيد اروپا در كنار آمريكا قرار گيرد. شرايط و روند كار به سمتي رفت كه نتيجه همان شد كه آمريكا مي‌‏خواست. مديريت اين بحران توسط ايران در مرحله اخير ناموفق بود. ما نتوانستيم از اين اختلاف جدي ميان اروپا و آمريكا به نفع خودمان بهره بگيريم, مسؤولان ذي‌‏ربط در تحليل‌‏هاي خود به شيوه دوران جنگ سرد, مسائل را سياه و سفيد مي‌‏ديدند و لذا توقعاتشان از اروپا خيلي بيش از توان اروپا بود. روش عمل ما باعث شد كه اروپا به عنوان طرفي كه در مقابل آمريكا كم آورده بود به سمت سياست‌‏هاي آمريكا برود. ـ به نظر شما برخورد مناسب با سه كشور اروپايي، هند، روسيه و چين چيست؟
سياست اعتمادسازي فرصت‌‏هاي بزرگي براي ما ايجاد كرد. مبناي اين سياست اين بود كه دوستي‌‏هاي بيشتر، فرصت‌‏هاي ما را افزايش مي‌‏دهد و تهديدات بر ضد ما را كاهش مي‌‏دهد. ادامه اين سياست ايجاب مي‌‏كند كه ما به دوستان‌‏مان نزديك‌‏تر شويم و به دنبال دوستي‌‏هاي بيشتر باشيم و از افزايش مخالفان‌‏مان جلو گيري كنيم.حالا كه درشرايط بحراني قرار گرفته‌‏ايم به طور طبيعي بايد براي حفظ دوستي‌‏ها و جلب همراهي آنها بيشتر تلاش كنيم. گفتم كه در صحنه جهاني همه دوستي‌‏ها مشروط است و كشورها براي منافع خودشان اولويت قائل مي‌‏شوند. اين شرط ميزان دوستي‌‏ها را متفاوت مي‌‏كند اما ما به همه دوستي‌‏ها نياز داريم و بايد تلاش كنيم كه آمريكا در نهادينه كردن اجماع ايجاد شده بر ضد سياست‌‏هاي هسته‌‏اي ما موفق نشود. گفتم كه بر اساس منافع ملي, اين كشورها همچنان دلايل زيادي دارند كه به ما كمك كنند و همراه آمريكا نشوند. ـ عده اي بر اين عقيده هستند كه ارجاع پرونده به شوراي امنيت مسأله مهمي نيست و ما اگرچاره ديگري نداشته باشيم بايد به اين مسأله تن در دهيم و كوتاه نياييم. نظر شما چيست ؟ من كاملاً مخالفم. ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت يك شكست بزرگ و تاريخي براي كشور است. اگر ما آمريكا را كشور مخالف و حريف خودمان مي‌‏دانيم رفتن به شوراي امنيت به شكلي در واقع واگذار كردن صحنه به كشور مخالف وحريف‌‏مان است و اين طبعاً هيچ چيزي جز ناكامي عايد ما نمي‌‏كند.چون بسياري از مديران كشور تجربه نظامي دارند من مثال نظامي مي‌‏زنم. اگر در زمان جنگ فرماندهي مطلع مي‌‏شد كه دشمن در نقطه‌‏اي يك توان نظامي غير قابل رخنه ايجاد كرده است مگر ما به جنگ او در آن نقطه مي‌‏رفتيم؟ مگر ما حاضر بوديم براي اينكه كوتاه نيامده باشيم در ميداني عمليات انجام دهيم كه همه نيروها قتل‌‏عام شوند؟ فرمانده چه مي‌‏كرد ؟ آن صحنه را رها مي‌‏كرد. از مسير ديگري تدبير مي‌‏كرد. تلاش مي‌‏كرد كه قبل از حمله, توان دشمن را خنثي كند. سعي مي‌‏كرد راهي بيابد كه دشمن را در آن منطقه دور بزند و از اين طريق توان عملياتي حريف را خنثي كند. همه اين كارها را مي‌‏كرد ولي به جنگ با دشمن در صحنه تحت‌‏تسلط كامل حريف تن نمي‌‏داد. اگر فرماندهي حتي سهواً هم در صحنه‌‏اي جز اين كرده باشد و نيروهايش تارومار شده باشند, هرگز نمي‌‏تواند خاطره اين اشتباه بزرگ را از خودش دور كند و خودش را نمي‌‏بخشد. او امروز هم بعد از چندين سال فكر مي‌‏كند كه اگر آن اشتباه را مرتكب نمي‌‏شد شايد نتيجه كار چيز ديگري بود. اگر اين روايت از تاكتيك و استراتژي در جنگ درست است من مي‌‏خواهم بگويم شوراي امنيت صحنه‌‏اي است كه دشمن ما همه ابزارها را براي سركوب ما در اختيار دارد. چگونه ممكن است و با چه منطقي ممكن است ما بگوييم موضوع مهمي نيست. نه برعكس خيلي مهم است.همه دوستان ما به ما توصيه مي‌‏كنند كه تلاش كنيم كه پرونده ما به شوراي امنيت ارجاع نشود. متقابلاً تندروترين مخالفان ما در آمريكا و اسرائيل بيش از همه از اين مسأله استقبال مي‌‏كنند و معناي آن اين است كه رفتن پرونده ما به شوراي امنيت ايجاد فرصت بيشتر براي افراطي‌‏ترين جريان‌‏هاي مخالف ما در دنياست. همه اين شواهد تأييد مي‌‏كنند كه ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت براي مصالح كشور بسيار خطرناك است. درمورد سازمان‌‏هاي بين‌‏المللي گفتم كه تصميم‌‏گيري‌‏ها كند است, اما وقتي چيزي تصويب مي‌‏شود, تغيير آن مصوبه هم تلاش و زمان زيادي مي‌‏طلبد. در شوراي امنيت مشكل مهم‌‏تري هم وجود دارد و آن حق وتوي آمريكاست. يعني اگر مصوبه‌‏اي بر ضد ايران تصويب شود, اصلاح آن مي‌‏تواند در معرض وتوي آمريكا قرار گيرد و در نتيجه آمريكا طرف بلامنازع ما در مسأله شود. تجربه‌‏اي كه ليبي را در برابر آمريكا به ذلت كشاند. معناي اين مطلب اين است كه هر آنچه كه در آنجا بر ضد ما تصويب شود ابزاري خواهد شد براي آمريكا كه براي هميشه عليه ما به كارگيرد. مثلاً اگر تحريمي عليه ما به تصويب برسد لغو آن نيازمند موافقت همه اعضاي دائمي از جمله آمريكا خواهد بود و در آن شرايط كار ما بسيار دشوار خواهد شد. ليبي مجبور شد براي لغو قطعنامه‌‏هاي بر ضد خودش در شوراي امنيت، همه را رها كند, سراغ آمريكا برود و براي اينكه لغو تحريم‌‏هايش همچون گذشته با وتوي آمريكا مواجه نشود, به همه خواسته‌‏هاي آمريكا تن دهد.ـ در شوراي امنيت به نظر شما چه اتفاقي خواهد افتاد ؟البته آنچه من مي‌‏توانم بگويم همه متكي به اخبار و اطلاعات رسانه‌‏هاست و طبعاً ارزيابي و تحليل من هم در همين محدوده است. از تحولات غيرعلني مطلع نيستم اما من فكر مي‌‏كنم كه اتفاقات مهمي روي مي‌‏دهد. البته در شوراي امنيت هم روند تصميمات كند خواهد بود و تا رسيدن ما به بحراني‌‏ترين مرحله مدتي طول خواهد كشيد. به ما مهلت داده خواهد شد. دوستان ما تلاش خواهند كرد كه ما مهلت بيشتري داشته باشيم اما نهايتاً تصميمات سرنوشت سازي عليه ما گرفته خواهد شد. من فكر مي‌‏كنم اولين اقدام شوراي امنيت كه زياد هم طول نخواهد كشيد, صدور قطعنامه‌‏اي مشابه قطعنامه شوراي حكام با خواسته‌‏هاي مشابه اين قطعنامه خواهد بود. آنها از ما خواهند خواست كه كليه مراحل غني‌‏سازي و فرآوري اورانيوم از جمله فعاليت كارخانه UCF اصفهان را متوقف كنيم و موارد ديگري كه در اين قطعنامه آمده، اجرا كنيم. اگر بخواهيم قطعنامه را اجرا كنيم كه طبعاً اقدام نابخردانه‌‏اي خواهد بود كه زير بار شوراي حكام و تقاضاي دوستانمان در دنيا نرويم و ذيل قطعنامه تحكمي شوراي امنيت همان‌‏ها را عمل كنيم. اگر بخواهيم چنين كنيم شرط عقل آن است كه تلاش كنيم پرونده به شوراي امنيت نرود و اگر بخواهيم بر سر چيزي كوتاه بياييم حالا و قبل از تحكم شوراي امنيت كوتاه بياييم و امتيازات اطمينان‌‏ساز هم بگيريم. با اين كوتاه آمدن اجماع ايجاد شده بر ضد خودمان را بشكنيم و مثل چند ماه قبل غالب كشورها را همراه خودمان كنيم.اگرقطعنامه را اجرا نكنيم طبعاً شوراي امنيت مصوباتي براي مجازات ما خواهد داشت و باز از مراحل مقدماتي‌‏تري شروع خواهد كرد و به تدريج ما را به بحراني‌‏ترين شرايط خواهد رساند و تا اجراي مصوبات توسط ايران فشارها و مجازات‌‏ها را ادامه خواهد داد. فكر مي‌‏كنم اولين گام براي مجازات ما, توقف كامل همه همكاري‌‏هاي هسته‌‏اي دنيا با ايران است. بر اين اساس روسيه كارش را در نيروگاه بوشهر متوقف خواهد كرد و ساخت نيروگاه بوشهر به شدت لطمه خواهد خورد و تا زمان پايان بحران و شايد براي هميشه متوقف خواهد شد. ما به هرحال هنوز به طور جدي در فناوري صلح‌‏آميز هسته‌‏اي وابسته به خارج هستيم. بدون روسيه و ديگران نمي‌‏توانيم نيروگاه اتمي بوشهر را هم پس از يك ربع قرن تمام كنيم. در نتيجه اولين حاصل تصميمات شوراي امنيت مي‌‏تواند از دست رفتن و يا تعليق نامحدود همان چيزي باشد كه ما به خاطرش مقاومت مي‌‏كنيم و به چنين بحراني تن مي‌‏دهيم. چنين مجازات‌‏هايي ممكن است محدود به صنايع هسته‌‏اي نباشد و براي بعضي صنايع ديگر هم اعمال شود. ممكن است به كالاي دو منظوره تسري يابد و به شكلي كالاهاي دومنظوره تعريف شوند كه فهرست خيلي وسيع‌‏تر از ممنوعيت‌‏هاي فعلي را به صنايع ما تحميل كنند كه چنين اتفاقاتي براي صنايع در حال توسعه ما بسيار لطمه زننده خواهد بود.آنگونه كه گفته‌‏اند, گام بعدي تحريم‌‏هاي هوشمند خواهد بود. منظور از تحريم‌‏هاي هوشمند شكل پيچيده‌‏تر بلايي است كه بر سر عراق آوردند و نامش را نفت در برابر غذا گذاشتند. اجازه صدور نفت و واردات غذا و دارو را به شكل بسيار تحقيركننده‌‏اي دادند. كشور ما يك كشور در حال توسعه با نرخ رشد بالاست. ما در يك مرحله جهش اقتصادي قرارداريم و طبق آنچه در دولت گذشته طراحي و اجرا شده است، مي‌‏توانيم به لحاظ ثروت و در آمد سرانه به سرعت خودمان را در جهان چندين پله بالاتر بكشيم. ما ديگر يك كشور جنگ‌‏زده يا منزوي نيستيم. ما رشد سريع را تجربه كرده‌‏ايم . ما اقتصاد مولد را تجربه كرده‌‏ايم. ما سرمايه‌‏گذاري‌‏هاي زيربنايي زيادي انجام داده‌‏ايم و صنايع مهمي مثل پتروشيمي را به باروري نسبي رسانده‌‏ايم. ما عراق يا كره‌‏شمالي يا ليبي نيستيم كه چيزي براي از دست دادن نداشته باشيم و تحريم‌‏هاي اقتصادي را سال‌‏هاي طولاني با گرسنگي و فلاكت تحمل كنيم. چنان وضعي شايسته ملت و كشور پرظرفيت ما نيست. با چنين فرصت‌‏ها وچشم‌‏اندازي از توسعه است كه مي‌‏گوييم تحريم مي‌‏تواند براي ما بسيار بسيار گران تمام شود و متأسفانه دنياي ارتباطات و الكترونيك و پيوندهاي اقتصادي جهان باعث مي‌‏شود كه حريف ما آمريكا كه در اين زمينه‌‏ها صاحب فناوري و علوم برتري است براي لطمه زدن به كشور پرتحركي به لحاظ اقتصادي مثل ما ابزار خيلي بيشتري از گذشته در اختيار داشته باشد. اين تحريم‌‏ها مي‌‏تواند در مراحل بعد تحريم‌‏هايي باشد كه ضمن داشتن خسارات سنگين اقتصادي، به لحاظ شئونات هم تحقيركننده است مثل تحريم‌‏هاي هوايي و .... يا دخالت در گردش‌‏هاي مالي ما مي‌‏تواند بسيار لطمه‌‏زننده باشد. چون گاهي سؤال پيش مي‌‏آيد كه اگر آمريكا چنين ابزارهايي بر ضد ما دارد چرا آنها را امروز به كار نمي‌‏گيرد. بايد اضافه كنم كه البته براي آمريكا به كارگيري ابزارهايش آسان نيست. همين ابزارهاست كه براي اقتصاد و فناوري آمريكا فرصت ايجاد مي‌‏كند لذا اين كشور نمي‌‏تواند در شرايط عادي همه ابزارهايش را بر ضد ديگران به كار گيرد و استفاده يا سوءاستفاده از هركدام از اين نوع ابزارها بر ضد ما يا ديگران، براي آمريكا هم مشكل‌‏آفرين است و هزينه‌‏هاي خود را دارد اما به هرحال به وجود آمدن اجماع عليه ما ميان كشورهاي مؤثر جهان و ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت امكان استفاده از اين ابزار با كمترين هزينه را به حريف ما مي‌‏دهد.
ـ آيا ممكن است نفت ايران را تحريم كنند؟ نه فكر نمي‌‏كنم صدور نفت ايران را تحريم كنند. چون طرف‌‏هاي مقابل به ادامه صدور نفت ما احتياج دارند اما روش‌‏هايي كه اعمال مي‌‏كنند ممكن است به شدت دست ما را در هزينه كردن درآمد نفت ببندد. متقابلاً البته ما هم نمي‌‏توانيم صدور نفت را متوقف كنيم و از اين طريق به آنان فشار آوريم، چون اقتصاد ما وابسته به نفت است و بدون درآمد نفتي بسياري از مشكلات، عملاً بر ما تحميل خواهد شد و ما را از پاي در خواهد آورد. ـ آيا احتمال حمله نظامي وجود دارد؟ نه فكر نمي‌‏كنم، حمله نظامي هم صورت گيرد.حداقل انتخاب كنوني آمريكا نيست و آمريكا از هزينه‌‏هاي سنگين آن واهمه دارد و به علاوه فكر مي‌‏كند ابزار كافي براي يك جنگ نرم موفق با ما در اختياردارد. طبعاً آمريكا الان هم در حوزه‌‏هاي مورد حمله‌‏اش دچار مشكلات جدي است و بعيد است به فكر حمله به ما بيفتد. به ويژه كه اشاره كردم آمريكا متأسفانه ابزار بي‌‏نظيري براي موفقيت در يك جنگ نرم بر ضد ما در اختيار دارد. ـ ارزيابي شما از پيشنهادهاي مطرح شده توسط رئيس‌‏جمهور و رئيس شوراي‌‏عالي امنيت‌‏ملي درباره برنامه هسته‌‏اي كشورمان چيست؟تا آنجا كه مي‌‏دانم دو پيشنهاد مطرح شده است. يكي پيشنهاد داشتن چرخه كامل سوخت هسته‌‏اي با مشاركت كشورهاي ديگر است كه در آن از ساير كشورها دعوت شده كه در توسعه چرخه سوخت هسته‌‏اي با ما مشاركت كنند و عملا ً با حضورشان امكان نظارت و كنترل طبيعي هم داشته باشند. اين طرح البته طرح تازه‌‏اي نيست. قبلاً هم از طرف ايران و هم از طرف كشورهاي ديگر با روايت‌‏هاي متفاوت پيشنهاد شده است. فكر مي‌‏كنم كار خوبي است و در چارچوب اعتمادسازي هم مفيد است. به لحاظ اقتصادي و صنعتي نيز هم به نفع ماست و هم به نفع شركايمان. پيشنهاد ما براي اين مشاركت ايجاد چرخه سوخت در ايران بوده است و پيشنهاد ديگران مبتني بر يك چرخه سوخت ناقص در ايران و انجام باقي فرايند در خارج بوده است. يعني انجام فرآوري تا توليد كارخانه UCF اصفهان در ايران و تكميل فرايند يعني غني‌‏سازي در خارج. تفاوت اين پيشنهادها مبتني بر اختلاف‌‏نظر بر سر اجراي مرحله غني‌‏سازي با سانتريفيوژ در ايران و يا تعليق آن در مرحله كنوني بوده است. طبعاً مطلوب ما داشتن چرخه سوخت كامل و مطلوب آمريكا و اسرائيل، تعطيلي كامل چرخه سوخت ماست. پيشنهاد دوستان ما هم اين بوده است كه چرخه سوخت ناقص شامل UCF اصفهان را بپذيريم و داوطلبانه در مرحله كنوني، ساخت سانتريفيوژ را متوقف كنيم.به هرحال ابتدا بايد يك تصميم سياسي درباره ميزان انعطاف ما نسبت به موضوع توسط مسؤولان عالي كشور گرفته شود و در مرحله بعد بايد سراغ كشورهايي رفت كه آمادگي چنين مشاركتي را داشته باشند. اما مشكلي كه ما اكنون با آن مواجه شده‌‏ايم اين است كه روند اعتماد سازي و گفت‌‏وگو در جهت تفاهم بيشتر، متوقف شده و همه چيز منوط به اجراي قطعنامه اخير شوراي حكام شده است و براي اينكه بتوان بر سر اين پيشنهاد يا هر پيشنهاد ديگري به گفت‌‏وگو نشست, بايد ابتدا جريان مذاكرات با اروپا, با ساير كشورها و با شوراي حكام را به روند قبلي بازگرداند؛ يا قطعنامه شوراي حكام را اجرا كرد و يا براي آن راه‌‏حل پيدا كرد و درمرحله بعد اين بحث‌‏ها را دنبال كرد. اين پيشنهادها با توجه به موضع آژانس و اجماعي كه بر ضد ما شكل گرفته تأثيري در فضاي فعلي كار ندارد. اگر فضاي سنگيني كه بين ما و شوراي حكام ايجاد شده تلطيف نشود اين راه‌‏حل‌‏ها جواب نخواهد داد و اگر پرونده ما به شوراي امنيت برود ديگر جاي اين بحث‌‏ها نخواهد بود.
پيشنهاد دومي همه مطرح شده مبني براينكه ما خودمان را به مذاكره با اروپا محدود نمي‌‏كنيم و آمادگي داريم كه با ديگران هم گفت‌‏وگو كنيم. اگر منظور از اين پيشنهاد الگويي مشابه مذاكرات شش جانبه كره شمالي است يا چيزي شبيه مذاكرات كشورهاي گروه "شش به اضافه دو"ي افغانستان كه ما و آمريكا هم عضوش بوديم، مورد نظر است؛ پيشنهاد قابل توجهي است. يعني اگر در پس اين موضع راديكال در پي يافتن راه‌‏حلي هستند كه آمريكا را وارد مذاكرات هسته‌‏اي ايران كنند به نظر من ابتكار خوبي است. چون خواه ناخواه آمريكا در روند كار نقشي مؤثر و حتي تعيين‌‏كننده ايفا مي‌‏كند و نقشش در پس صحنه كاملاً تخريبي است و با ايجاد فشار به ديگران مانع نيل به نتايج بهتر شده است. عملاً تجربه نشان داده كه بر عكس شوراي امنيت كه در آن آمريكا حق وتو دارد و ابتكار عمل را به دست مي‌‏گيرد, در چنين اشكالي از نشست‌‏هاي چندجانبه كه ما و آمريكا دو عضو برابر يك جلسه جمعي مي‌‏شويم قدرت تحرك ما افزايش مي‌‏يابد و قدرت تخريب آمريكا كمتر مي‌‏شود اما اگر منظور از اين پيشنهاد اين است كه چون فرضاً به اروپايي‌‏ها هم نمي‌‏شود اعتماد كرد لذا از خير اروپايي‌‏ها هم بگذريم و سراغ مثلاً غيرمتعهدها برويم و تصور كنيم كه با كمك آنها مي‌‏توانيم كاري از پيش ببريم, اين اقدام به معني نهادينه كردن اجماع نظر ميان اروپا و آمريكا و دور كردن اروپا از خودمان است كه اصلاً به مصلحت نيست. به علاوه نه غيرمتعهدها حاضرند و نه قادرند كه در مقابل چنين اجماعي بايستند همچنانكه در شوراي حكام نايستادند.ـ از نظر شما راه‌‏حل چيست؟ آيا بايد مصوبه شوراي حكام را اجرا كنيم؟ استنباط من اين است كه در اين مرحله, ما چاره‌‏اي جز اجراي مصوبه شوراي حكام نداريم. مشكل كار اين است كه دوستان ما التماس كرده‌‏اند كه ما كارخانه UCF اصفهان را راه نيندازيم و يا حتي راه‌‏اندازي آن را چند روز به تأخير بيندازيم اما به دليلي كه من مطلع نيستم ما آن را نپذيرفته‌‏ايم و تأسيسات اصفهان را راه انداخته‌‏ايم. حالا يك قطعنامه محكم و تند ما را ملزم به اجراي كاري كرده كه به خواهش دوستان‌‏مان در دنيا, انجامش نداده‌‏ايم و طبعاً انجام آن براي ما مشكل است اما به هرحال تصميم سرنوشت‌‏سازي است كه مسؤولان عالي كشور مي‌‏گيرند. شايد چاره ديگري براي خروج از اين بحران و حفظ صنايع صلح‌‏آميز هسته‌‏اي در گسترده‌‏ترين ابعاد ممكن نباشد. ممكن است معناي اين كار در افكار عمومي عقب‌‏نشيني تلقي شود اما اگر امروز تصميمي شجاعانه گرفته نشود, ممكن است فردا خيلي دير باشد و ما به اتخاذ تصميمات بسيار تلخ‌‏تر و گران‌‏تري تحت فشارهاي شوراي امنيت سازمان‌‏ملل‌‏متحد ملزم شويم. يكي از امامان جمعه تهران فرمودند مبادا كاري كنيم كه در آينده پشيمان شويم و نتوانيم از كرده خودمان دفاع كنيم. سخن درستي است. وقتي امروز نمي‌‏توان از عملكردي كه حاصلش قطعنامه شوراي حكام است دفاع كرد, فردا پاسخگويي خسارات جبران‌‏ناپذير، عدم تصميم‌‏گيري درست در اين مقطع را بسيار سخت‌‏تر خواهد بود.ـ عده‌‏اي مي‌‏گويند دشمني آمريكا حد و حدود ندارد. اگر ما را به بهانه پرونده هسته‌‏اي به شوراي امنيت نبرند فردا به بهانه واهي ديگري خواهند برد مانند بهانه تروريسم يا حقوق بشر يا هر چيز ديگر. لذا چرا بر سر اين مسأله كه بسيار به نفع كشور است و همه از آن حمايت مي‌‏كنند,كوتاه بياييم. بگذاريم كه يكبار براي هميشه تابوي رفتن به شوراي امنيت فرو بريزد تا دائم ما را با اين مسأله تهديد نكنند. در اينكه ما با آمريكا درصحنه جهاني اختلافات جدي داريم و اين اختلافات فعلاً تداوم خواهد يافت و آمريكا و البته اسرائيل دائم درصدد ايجاد مانع و مشكل براي ما خواهند بود, شكي نيست اما تفاوت اساسي بحث هسته‌‏اي با هر بحث ديگري اين است كه آمريكا با روش كار خود توانسته به نوعي يك اجماع بر ضد ايران ايجاد كند. مصوبه شوراي حكام هم حاصل آن است. با چنين وضعيتي عدم انعطاف ما اگر به معناي رودررويي ما با همه كشورهاي مؤثر دنيا باشد, اين عين خسارت براي ما و عين پيروزي براي حريق قدر ماست. ما بايد راهي را دنبال كنيم كه چنين اجماعي بر ضد ما حاصل نشود و اگر ايجاد شده هر چه زودتر شكسته شود. ما در تمامي سال‌‏هاي گذشته توانسته‌‏ايم از اجماع بر ضد خودمان جلوگيري كنيم و به ويژه در هشت سال گذشته آمريكا كاملاً از چنين اجماعي نااميد بوده است. در آينده هم اگر درست عمل كنيم مي‌‏توانيم ترفندهاي مخالفان‌‏مان را خنثي كنيم و از اجماع بر ضد خودمان جلوگيري كنيم. بحث هسته‌‏اي ما در اين مقطع زماني با هر پديده ديگري كاملاً متفاوت است. نه ربطي به اتهامات ديگر بر ضد ما دارد و نه شباهتي با مشكلاتي كه در گذشته تجربه كرده‌‏ايم. نه آمريكا قادر است بر سر مسأله ديگري بر ضد ما چنين اجماعي ايجاد كند و نه در گذشته چنين شرايطي عليه ما شكل گرفته است. ضمناً يك جنبه ديگر مسأله هم اين است كه متأسفانه وقتي پرونده ايران در شوراي امنيت باز مي‌‏شود اين امكان فراهم مي‌‏شود كه آمريكا و كشورهاي ديگر هر روز برگ تازه‌‏اي به آن پرونده اضافه كنند. يعني اگر ما متهم شوراي امنيت سازمان ملل‌‏متحد بشويم, دليلي ندارد كه ماجرا به بحث هسته‌‏اي ختم شود و در واقع ما صحنه را براي آمريكا و هر مخالف ديگري فراهم كرده‌‏ايم كه هر روز قصه بي‌‏ربط و با ربط تازه‌‏اي را در همه زمينه‌‏ها عليه ما باز كند. اگر نگران توطئه‌‏هاي آمريكا هستيم بايد با كمك دوستان‌‏مان بهترين راه‌‏حل و پرمنفعت‌‏ترين راه‌‏حل را پيدا كنيم و كشور را از بحران ارجاع موضوع به شوراي امنيت كه همانند سپردن پرونده ايران به دست آمريكاست، برهانيم. مرتكب اين اشتباه هم نشويم كه دوستان خوبمان در شوراي امنيت هم هستند. توانايي همان دوستان ما هم براي كمك به ما, قبل از ارجاع پرونده ما به شوراي امنيت كاملاً با بعد از ارجاع پرونده به شوراي امنيت متفاوت است. ـ در چند روز اخير بحث جديدي در مورد موضع رياست‌‏جمهوري در صحنه بين‌‏المللي در مورد نابودي اسرائيل هم مطرح شده است و تبليغات گسترده‌‏اي بر ضد ما به راه افتاده است. آيا اين ماجرا نيز در مسأله هسته‌‏اي ما مؤثر است ؟البته اين موضوع خود نياز به بحث مستقل و مفصل‌‏تري دارد كه اميدوارم در فرصت ديگري به آن بپردازم اما در پاسخ شما مي‌‏توانم بگويم كه بله حتماً مي‌‏تواند تأثير داشته باشد. علت هم روشن است. حريف ما در پي آن است كه يك اجماع بر ضد ما شكل دهد و همه را درمخالفت با صنايع هسته‌‏اي ما با خودش همنوا كند. آمريكا توسعه صنايع هسته‌‏اي در كشورهاي مخالف خود را خطري براي همه جهانيان تعريف مي‌‏كند و به طور مداوم در اثبات اين عقيده و تعيين مصاديق آن تلاش مي‌‏كند. بعد از يازده سپتامبر نيز توانسته است ارتباط محكمي ميان تروريسم و سلاح هسته‌‏اي ترسيم كند و آن را به عنوان بزرگ‌‏ترين تهديد صلح جهاني جا بيندازد. ايجاد اجماع نظر در مورد خطر توسعه سلاح‌‏هاي هسته‌‏اي در كشورهاي ماجراجو, به ويژه نزد كشورهاي غربي و پيشرفته كار دشواري نيست و عملاً تحقق‌‏يافته است؛ اما تعيين مصاديق آن محل اختلاف است.حريف ما از جمله تلاش دارد كه در مورد ايران ديگران را قانع كند كه جمهوري اسلامي ايران قابل اعتماد نيست. مدعي است كه ايران به دنبال سلاح هسته‌‏اي است و كشوري ماجراجوست و مخالف صلح و امنيت درجهان است. متقابلاً ما به ويژه در سال‌‏هاي اخير تلاش كرده‌‏ايم كه به خوبي نشان دهيم كه عميقاً دغدغه صلح جهاني داريم و به علاوه در پي سلاح هسته‌‏اي نيستيم. طبعاً تغيير ادبيات رسمي ما و تند شدن لحن ما در باره موضوعي كه بتواند در اين صحنه حساس به حريف ما درجا انداختن ادعاي نادرستش بر ضد ما كمك كند, شايسته نيست. بحث من دراين سطح حتي بر سر تأييد يا نفي موضع اتخاذ شده هم نيست, بحث بر سر شيوه بيان و ادبيات رسمي ماست. چيزي كه همواره مي‌‏تواند تأثير زيادي بگذارد و براي ما فرصت و تهديد در پي داشته باشد. ما طرفدار مردم و حقوق مردم فلسطين هستيم. در اين زمينه شهرت جهاني داريم و بابت آن هزينه هم مي‌‏پردازيم. بنا هم نداريم از حقوق مردم فلسطين كوتاه بياييم. در تمام سال‌‏هاي پس از انقلاب چنين بوده و در هشت سال گذشته هم كه در سياست‌‏خارجي با تدبير بيشتر عمل كرده‌‏ايم و ادبيات رسمي ما در سياست‌‏خارجي اعتمادساز و صلح‌‏مدارانه شده, چنين بوده است. طبعاً حالا هم در پي حفظ اصولمان هستيم و درعين حال باور من اين است كه اتفاق جديدي هم نيفتاده و بنا هم نداريم رويه جديدي در پيش گيريم و به ستيزه برخيزيم و ديگران را به ستيز با خودمان تشويق كنيم. نه كوتاه مي‌‏آييم و نه ظاهراً قرار است در عمل مشي ماجراجويانه‌‏اي در پيش گيريم. اگر چنين است, نمي‌‏دانم بيان مواضعي كه منجر به محكوم كردن آن توسط رهبران همه كشورهاي مؤثر جهان مي‌‏شود و به حريف ما در ميانه ماجراي خطير هسته‌‏اي, امكان تهاجم سياسي جديدي بر ضد ما را مي‌‏دهد به چه منظور انجام مي‌‏شود.

Saturday, August 06, 2005

The Water Resources Working Group

The Working Group on Water Resources (WGWR), for which the United States serves as Gavelholder and Japan and the European Union serve as co-organizers, established the following four broad agenda items to address some of the critical water issues.
Enhancement of water data availability
Water management practices, including conservation
Enhancement of water supply
Concepts of regional water management and cooperation
Taking into consideration that the water resources of the region are already fully exploited and demand for water is rising rapidly, the issue of water has become one of the most urgent. Given its importance to sustaining the quality of life and future economic development, emphasis is being placed on enhancing existing resources and developing new, additional resources, including desalination and sewage treatment.
Since its inception, the WGWR has been implementing a variety of projects under its four agenda items. Each project enjoys the support, both technical and financial, of one or more of the WGWR's extra-regional donor delegations. The multilateral framework has been a successful mechanism for addressing regional problems. The WGWR in particular has been successful in developing a cadre of high-level water decision-makers that now can effectively work together on regional water issues.
Following are several projects carried out to date:
The Regional Water Data Banks Project is organized to improve the availability and applicability of water data information. The project goal is to enable the exchange of consistent, compatible, and reliable water data and information to support decision making at both local and regional scales. As a result of continuous collaborative work since January 1995, the Regional Water Data Banks Project has achieved some remarkable successes. Water data collection, storage, and retrieval capabilities have been established within the Palestinian Water Authority and those of the Israeli Hydrological Service and the Jordanian Ministry of Water and Irrigation were improved and enhanced. Among the donor countries taking part in the initiative are Canada, France, the Netherlands, and Australia. The Water Data Banks Project has a web site located at: http://www.exact-me.org/.
The Middle East Desalination Research Center (MEDRC) - The Center, established in Oman in December 1996, coordinates and sponsors basic and applied research in the area of desalination. The U.S., Israel, Japan, Oman, the E.U. and Korea are the founding members of this first regional center, and comprise its board of directors. A number of training courses have been held for regional participants.
The objectives of MEDRC are:
Discovering, developing, and improving methods of desalination through basic and applied research;
Initiating training programs in the field of desalination to develop expertise as well as technical and scientific skills;
Promoting electronic networking communications to improve the dissemination of technical information on desalination;
Establishing regional cooperation and work to foster progress in the development, improvement, and use of water desalination and related technical areas.
The Public Awareness and Water Conservation Project, established in 1996, is managed by the United States. The first activity completed by the regional participants was the design and preparation of a video aimed at youth that highlights the importance of water issues from a regional perspective. The second major activity underway, WaterCare, is the preparation of a Student Resource Book, Teacher's Guide, and complimentary Web Page focused on regional water conservation issues that are regional. The materials are being prepared jointly by educational writers from each of the regional participants and are being written for students between 12 and 15 years old. The major topics addressed by the materials include water resources, water use, water pollution and life/health, water management for conservation, and water care for the future, all from a regional perspective. The materials are scheduled for implementation in schools throughout the region in January 2001.
The Middle East Regional Study on Water Supply and Demand Development - The German Government undertook a study of the long-term strategic development of water resources in the region. The objectives of the study were to elaborate specific proposals for the provision of additional water resources on the basis of a comprehensive demand forecast, and develop a concept for coordinated future management of all regional water resources. The study was completed in 1998.
The data show a significant gap between water supply and demand throughout the region, even when using conservative estimates of future population growth and water use. In addition, deteriorating water quality already is a serious issue in some parts of the region, and increasing pollution and salinization threaten to make more and more regional water resources nonutilizable in the future. The five activities considered to be the highest priority are:
Joint development of prototype desalination plant(s) at the Mediterranean and/or the Red Sea;
Prefeasibility study of large-scale coastal desalination plants;
Comparative study of intersea schemes (Med-Dead; Red-Dead);
Prefeasibility study of intraregional conveyance systems;
Study on regional institutional setups.
Comparative Survey of regulatory and legal frameworks of water laws, pricing and management - A comparative study outlining these issues has been conducted by the Norwegian government through CESAR. In June 1996, the Israeli, Jordanian, and Palestinian (Core Party) participants adopted a Declaration of Principles for Cooperation on Water-Related Matters and New and Additional Water Resources identifying principles for regional cooperation.
The first result of this survey was the establishment of the Waternet project, designed to develop a computerized information system for water related issues to serve as a tool for researchers in the region and to enhance regional cooperation. The project has three main parts: Waternet-Local assists the Core Parties to develop a computerized water information system to display relevant local water information. Waternet-Regional assists the participating parties to link local nodes to form a shared regional computer information network. The third part is the establishment of a Regional Waternet and Research Center in Amman, Jordan, to begin operation in 2000.
Optimization of Intensive Agriculture under Varying Water Quality Conditions - This project, established in 1996, is managed by the Government of Luxembourg. The primary focus of the project is to demonstrate how brackish and saline water can be used to support sustainable farming. A demonstration farm, established in Gaza at Beit-Hanoun, is used to support technology transfer in the field of water use. Project implementation is led by Al-Azhar University of Gaza.
Water Sector Training Program - The importance of the water issues in the region led the Working Group on Water Resources in April 1994 to accept a joint United States/European Union proposal for a Regional Training Program in the water sector. The program consisted of 14 courses, although some were offered twice so 20 sessions were presented. The topics covered included water related aspects of planning, management, administration, technical, legal, financial, and institutional subjects. A total of 275 people participated in the program, including: Palestinians (91), Jordanians (70), Egyptians (47), Israelis (38), Omanis (14), Yemenis (8), Tunisians (4), Moroccans (2), and Saudi Arabians (1). Participants ranged from scientists, planners, and managers, to policy level decision makers.

The Water Resources Working Group

The Refugee Working Group

This working group focuses on the sensitive issue of Middle East refugees. Family reunification, training and job creation, public health, child welfare and social and economic infrastructure are among the subjects addressed by this forum. The underlying principle of this group is to improve the living conditions for refugees in their present location. The members of the refugee working group have reached an understanding on the appropriate frameworks for discussing various aspects of the Palestinian refugee problem, in accordance with the terms of the Israel-PLO Declaration of Principles and the Israel-Jordan Common Agenda signed in September 1993, as follows:
The question of the 1948 refugees will be discussed within the framework of the permanent status negotiations between Israel and the Palestinians.
Modalities for the admission of persons displaced from the West Bank and Gaza in 1967 will be decided by an Israeli-Palestinian-Jordanian-Egyptian committee.
The re-admission of former Palestinian residents of the West Bank and Gaza who had overstayed their permits abroad will be discussed in the bilateral negotiations with Jordan.
The above understanding, achieved in Tunis at the fourth round of talks, enabled the working group to focus on the humanitarian aspects of the refugee issue -- family reunification and improving living conditions. In this context, Israel agreed to approve 2,000 family reunification requests annually, thus according permanent resident status to an additional 6,000 persons who had entered the territories as visitors. In a further humanitarian act, Israel has permitted a number of individuals deported in the early 1970's due to prior terrorist activities, to return to the territories, together with their families.
In the round of talks which took place in Cairo (May 1994), more concrete plans were developed to ensure a real and positive impact on the lives of the refugees. A substantial portion of the World Bank's emergency assistance program will be directed toward this effort. The following activities were agreed upon:
Human Resources and Development: Several countries including Israel, the US, the Netherlands, Germany, Turkey and China will be conducting courses for the refugees as follows: paramedic training, a drylands agricultural seminar, a public sector management training course, an animal health workshop, 'employment guaranteed' skills training program (to develop small and medium scale enterprises in Gaza and the West Bank), agricultural training, public health, community planning and education.
Child Welfare: Sweden has agreed to make available $2 million for child welfare programs. A conference on assistance to Palestinian children in the West Bank, Gaza and neighboring countries will also be convened.
Social and Economic Infrastructure: The U.S. is providing aid to develop housing facilities and rehabilitation for refugees in Syria and Lebanon.
Public Health: A regional laboratory is to be established in one of the West Bank cities in order to compliment a Medical center already in place.

The Arms Control and Regional Security Working Group

This group focuses on operational and conceptual issues pertaining to confidence- and security-building measures, as well as regional security and arms control issues. The last plenary meeting was held in Tunis on December 13-15, 1994, with 43 participants, 15 of them from the region.
Since the last plenary session, the working group has held three intersessional meetings on both operational and conceptual issues, in preparation for the next plenary session:
A meeting on operational issues held in Antalya, Turkey on April 4-6, 1995 discussed the following CBM's:
A Working Group Communications Network:
The temporary communications network began operation in the Hague in March 1995. A discussion was held on the elements of the permanent center to be established in Egypt. In order to expand the data base and subsequently the use of the network, a list of topics was distributed (administrative issues, working group papers, CBM's and general information on arms control). It was agreed to continue the discussion at the next plenary meeting.
Maritime CBM's:
The drafting of the agreement on the prevention of incidents at sea (INCSEA) has been completed.
A series of activities within the agreement in principle to cooperate in search and rescue (SAR) were discussed.
An agenda was agreed upon for a meeting of senior naval officers from the region.
Tunisia reiterated its consent to conduct a naval exercise.
Information Exchange and Prenotification of Military Exercises:
Agreement was reached on several issues and activities whose implementation can begin within one month after the next plenary session:
prenotification of certain military exercises;
Exchange of curriculum vitae of senior military officers;
Exchange of unclassified military publications, and military training and education; and
Voluntary invitations to visit defense installations.
Conceptual issues were discussed in Helsinki on May 29-June 1, 1995, with the participation of delegations from all the states in the region participating in the working group, the gavel holders, the host country Finland, as well as experts from Australia, India, France and the United Nations.
During the meeting, the following issues were discussed:
A statement on arms control and regional security.
The definition of long-term goals in arms control and regional security.
The delineation of the Middle East region for purposes of regional security and arms control.
Elements needed to begin negotiations on arms control.
It was decided to hold a seminar on military doctrines, to be organized by the French, to take place in Amman at the end of December 1995.
An experts meeting was held in Amman on September 20-21, 1995 to discuss the establishment of a Regional Security Center (RSC). The discussion followed the decision taken at the plenary meeting in Tunis to establish a Regional Security Center in Jordan, with secondary centers in Qatar and Tunisia.
It was agreed that the primary objective of the RSC will be to enhance security and stability in the Middle East. The centers will engaged in a range of activities, including:
the organization of seminars on arms control and regional security;
the encouragement of education and training on issues related to the peace process;
the support of issues relating to arms control and regional security arrangements; and
the functioning of the three centers as an integral part of the regional communications network which began operation in March 1995.

The Environment Working Group

The Environment Working Group endeavors to enhance the ability of the regional parties to deal with maritime pollution, wastewater treatment, environmental management and desertification. The seventh meeting met in Amman, Jordan on June 19-21, 1995, in conjunction with the Water Working Group. Forty-seven delegations participated and continued discussion on the following projects initiated in previous meetings:
Upper Gulf of Aqaba Oil Spill Contingency Project: Significant progress has been made in implementing the project on fighting pollution in the Gulf of Eilat/Aqaba. In the framework of this project, three stations have been set up in Aqaba, Eilat and Nuweiba, to be linked by a joint communications network. The project is being financed by the European Union and the Japanese government. Joint teams from Israel, Egypt and Jordan will go to Norway for intensive training.
Desertification: The World Bank is overseeing a project to address natural resource degradation of arid lands in the Middle East, which was discussed and launched at the working group meeting in Cairo. This project includes the establishment of grazing lands, wildlife, forestation and planting of orchards, introducing varieties of vegetation appropriate for arid climates, and the purification of brackish water, to be implemented through five regional centers, each dealing with a specific aspect.
Environmental Management: At the informal consultation meeting held in Oman in June 1996, it was agreed to establish a regional training center on environmental management in Amman, Jordan. In November 1998 the regional parties convened there to establish an agreed-upon work plan for the center, which included the formulation of a cooperative training program to meet regional human resource requirements. The parties have called upon the international donor community to support the implementation of the training program in the framework of the regional training center.
Effective Use of Pesticides Project: The object of this project is to reduce the hazards to the population as a result of the use of pesticides. The projects deals with monitoring levels of pesticides being used in identified areas and checking the effects on the health of the communities in the vicinity. In addition, it aims at improving techniques for administering pesticides by reducing the quantity of pesticides used, supplementing them with environmentally friendly methods. The project is led by the U.S.D.A. with the participation of Jordan, Israel, and the PA.
The Bahrain Environmental Code of Conduct for the Middle East:
This document was endorsed by the Middle East Peace Process Environmental Working Group on October 25th, 1994 in Bahrain. In the Bahrain Code of Conduct, the following principles were agreed upon by all the regional parties:
Natural resources of region must be preserved and all activities that would have an adverse effect must be avoided.
A comprehensive peace in the region and environment protection are interdependent, and the regional parties will cooperate on environmental issues.
The parties will facilitate and encourage public awareness and participation by training and education
The regional parties will join forces for environmental protection and conservation and begin working in the following fields: water, marine and coastal environment, air, waste management, and desertification.

Introduction

The multilateral peace process was born at the Madrid Conference in October 1991, as a parallel track to the bilateral negotiations. While the bilateral track is meant to solve the conflicts of the past, the multilateral track focuses on the future shape of the Middle East, addressing problems on a regional level in a variety of areas which transcend boundaries, so as to promote long-term regional development and security.
The goal of the multilateral framework is twofold -- to find solutions for key regional problems, while serving as a confidence building measure (CBM) to promote the development of normalized relations among the nations of the Middle East. Issues of regional concern are discussed in a forum which can foster cooperation and build confidence between the parties. Shared infrastructure such as highways and water pipelines, shared development bringing about growth in tourism and trade, and cooperation in preserving the quality of natural resources and environment are among the realities envisioned for the region. Open borders and economic partnership will bring about prosperity, which will, in turn, produce a peace that constitutes more than merely an end to war.
The multilateral negotiations commenced on January 28-29, 1992 at the Moscow Multilateral Middle-East Conference. Opening presentations were made by the co-sponsors and the participants -- thirty-six parties in all -- with former Foreign Minister David Levy representing Israel.
The Steering Committee, comprised of representatives of the key delegations, coordinates the multilateral talks and sets dates and venues for the various working groups. The committee hears reports of the working groups, confirms their decisions and sets priorities for the allocation of resources. The Steering Committee also discusses such broader issues as the overall vision of the future of the Middle East, integrating the work of the individual working groups.
The five working groups deal with different areas of common regional concern:
environment,
arms control and regional security,
refugees,
water, and
economic development.
Formal talks in the multilateral track, frozen for several years, resumed on January 31, 2000 with a meeting of the Steering Committee in Moscow, to be followed in the coming months by meetings of the working groups.

Documents

The Balfour Declaration, November 2, 1917
The Mandate for Palestine, July 24, 1922
U.N. General Assembly Resolution 181 (Partition Plan) November 29, 1947
The Declaration of the Establishment of the State of Israel, May 14, 1948
U.N. General Assembly Resolution 194, December 11, 1948
Israel-Egypt Armistice Agreement, February 24, 1949
Israel-Lebanon Armistice Agreement, March 23, 1949
Israel-Jordan Armistice Agreement, April 3, 1949
Israel-Syria Armistice Agreement, July 20, 1949
Protection of Holy Places Law, June 27, 1967
The Khartoum Resolutions, September 1, 1967
U.N. Security Council Resolution 242, November 22, 1967
Palestinian National Charter, July 17, 1968
U.N. Security Council Resolution 338,
Separation of Forces Agreement between Israel and Egypt, January 18, 1974
Separation of Forces Agreement between Israel and Syria, May 31, 1974
Interim Agreement between Israel and Egypt, September 4, 1975
U.N. Security Council Resolution 425 (Withdrawal from Lebanon), March 19, 1978
Camp David Accords, September 17, 1978
Peace Treaty between Israel and Egypt, March 26, 1979
Basic Law: Jerusalem, Capital of Israel, July 30, 1980
US-Israel Memorandum of Understanding on Strategic Cooperation, November 30, 1981
The Golan Heights Law, December 14, 1981
Israel's Peace Initiative, May 14, 1989
Invitation to Madrid Peace Conference, October 30, 1991
Israel-PLO Recognition, September 9-10, 1993
Israel-Palestinian Declaration of Principles, September 13, 1993
Israel-Jordan Common Agenda, September 14, 1993
Agreement on the Gaza Strip and the Jericho Area, May 4, 1994 - Preamble and Articles
Annex I - Security Arrangements
Annex II - Civil Affairs
Annex III - Legal Matters
Annex IV - Protocol on Economic Relations, April 29, 1994
Maps
Rabin-Arafat - Exchange of Letters
The Washington Declaration (Israel-Jordan-US), July 25, 1994
Agreement on the Preparatory Transfer of Powers and Responsibilities (Israel-PLO), August 29, 1994
Treaty of Peace between Israel and Jordan, October 26, 1994 - Preamble and Articles
Annex I:
International Boundary
Naharayim/Baqura Area
Zofar Area
Annex II: Water
Annex II: Crime and Drugs
Annex IV: Environment
Annex V: Interim Measures
Agreed Minutes
Interim Agreement between Israel and the Palestinians, September 28, 1995
Annex 1 - Redeployment and Security Arrangements
Annex 2 - Elections Protocol
Annex 3 - Civil Affairs
Annex 4 - Legal Matters
Annex 5 - Economic Relations
Annex 6 - Israeli-Palestinian Cooperation
Annex 7 - Release of Palestinian Prisoners
Maps
Summit of Peacemakers - Final Statement (Sharm el-Sheikh, March 13, 1996)
Israel-Lebanon Ceasefire Understanding, April 26, 1996
Agreement on Temporary International Presence in Hebron, May 9, 1996
Protocol Concerning the Redeployment in Hebron, January 17, 1997
Note for the Record
Agreed Minute
Letter to be presented by US Secretary of State Christopher
Hebron Redeployment Map (Appendix 1) 469 KB
Agreement on Temporary International Presence in Hebron, January 21, 1997
Agreement between Israel and Jordan on the Irbid Qualifying Industrial Zone - November 16, 1997
The Wye River Memorandum, October 23, 1998
The Sharm el-Sheikh Memorandum on Implementation Timeline of Outstanding Commitments of Agreements Signed and the Resumption of Permanent Status Negotiations - September 4, 1999
Protocol Concerning Safe Passage between the West Bank and the Gaza Strip - Oct 5, 1999
Trilateral Statement on the Middle East Peace Summit at Camp David - July 25, 2000
Israeli-Palestinian Joint Statement (Taba) - January 27, 2001
The Tenet cease-fire - unofficial text, Ha'aretz, June 14, 2001
Report of the Sharm el-Sheikh Fact-Finding Committee - Summary of Recommendations - April 30, 2001
U.N. Security Council Resolution 1397 - March 12, 2002
Beirut Declaration on Saudi Peace Initiative - March 28, 2002
A Performance-Based Roadmap to a Permanent Two-State Solution to the Israeli-Palestinian Conflict - April 30, 2003
Exchange of letters between PM Sharon and President Bush - Apr 14, 2004
Disengagement Plan - General Outline - Apr 18, 2004
Revised Disengagement Plan - Main Principles - June 6, 2004

The Reagan Plan

The Reagan Plan

(September 1, 1982)
Unknown to Israel, the Reagan administration was preparing a new diplomatic initiative for the Middle East, designed to renew the peace process, deal with the Palestinian issue, improve Israel-Egypt relations and provide impetus for Jordan to join the peace process. It was also aimed at pleasing those Arab states who had accepted P. L. 0. evacuees from Beirut and signaling them that the U.S. was not satisfied solely with their departure from Beirut, but was seeking an overall solution. Israel alone was not involved in the new American thinking, and learned of the plan when Ambassador Lewis showed it to Prime Minister Begin who was vacationing in Nahariya. Begin's reaction was: "It is the saddest day of my life" He was determined to reject the plan as not being even a basis for negotiations. Text of the Reagan address follows:
Today has been a day that should make all of us proud. It marked the end of the successful evacuation of the P.L.O. from Beirut, Lebanon. This peaceful step could never have been taken without the good offices of the United States and, especially, the truly heroic work of a great American diplomat, Philip Habib. Thanks to his efforts I am happy to announce that the U.S. Marine contingent helping to supervise the evacuation has accomplished its mission.
Our young men should be out of Lebanon within two weeks. They, too, have served the cause of peace with distinction and we can all be very proud of them.
But the situation in Lebanon is only part of the overall problem of the conflict in the Middle East. So, over the past two weeks, while events in Beirut dominated the front page, America was engaged in a quiet, behind-the-scenes effort to lay the groundwork for a broader peace in the region.
For once, there were no premature leaks as U.S. diplomatic missions traveled to Mid-East capitals and I met here at home with a wide range of experts to map out an American peace initiative for the long-suffering peoples of the Middle East, Arab and Israeli alike.
It seemed to me that, with the agreement in Lebanon, we had an opportunity for a more far-reaching peace effort in the region - and I was determined to seize that moment. In the words of the scripture, the time had come to "follow after the things which make for peace."
Tonight, I want to report to you on the steps we have taken, and the prospects they can open up for a just and lasting peace in the Middle East.
America has long been committed to bringing peace to this troubled region. For more than a generation, successive U.S. administrations have endeavoured to develop a fair and workable process that could lead to a true and lasting Arab-Israeli peace. Our involvement in the search for Mid-East peace is not a matter of preference; it is a moral imperative. The- strategic importance of the region to the U.S. is well known.
But our policy is motivated by more than strategic interests. We also have an irreversible commitment to the survival and territorial integrity of friendly states. Nor can we ignore the fact that the wellbeing of much of the world's economy is tied to stability in the strife-torn Middle East. Finally, our traditional humanitarian concerns dictate a continuing effort to peacefully resolve conflicts.
When our administration assumed office in January 1981, 1 decided that the general framework for our Middle East policy should follow the broad guidelines laid down by my predecessors.
There were two basic issues we had to address: First, there was the strategic threat Lebanese to rebuild their war-torn country. We owe it to ourselves and to posterity, to move quickly, to build upon this achievement. A stable and revived Lebanon is essential to all our hopes for peace in the region. The people of Lebanon deserve the best efforts of the international community to turn the nightmares of the past several years into a new dawn of hope.
But the opportunities for peace in the Middle East do not begin and end in Lebanon. As we help Lebanon rebuild, we must also move to resolve the root causes of conflict between the Arabs and Israelis.
This war in Lebanon has demonstrated many things, but two consequences are key to the peace process:
First, the military losses of the P.L.O. have not diminished the yearning of the Palestinian people for a just solution of their claims; and second, while Israel's military success in Lebanon have demonstrated that its armed forces are second to none in the region, they alone cannot bring just and lasting peace to Israel and her neighbours.
The question now is how to reconcile Israel's legitimate security concerns with the legitimate rights of the Palestinians. And that answer can only come at the negotiating table. Each party must recognize that the outcome must be acceptable to all and that true peace will require compromises by all.
So, tonight, I am calling for a fresh start. This is the moment for all those directly concerned to get involved in - or lend their support to - a workable basis for peace. The Camp David agreement remains the foundation of our policy. Its language provides all parties with the leeway they need for successful negotiations.
I call on Israel to make clear that the security for which she yearns can only be achieved through genuine peace, a peace requiring magnanimity, vision and courage.
I call on the Palestinian people to recognize that their own political aspirations are inextricably bound to recognition of Israel's right to a secure future.
And I call on the Arab states to accept the reality of Israel -- and the reality that peace and justice are to be gained only through hard, fair, direct negotiations.
In making these calls upon others, I recognize that the United States has a special responsibility. No other nation is in a position to deal with the key parties to the conflict on the basis of trust and reliability.
The time has come for a new realism on the part of all the peoples of the Middle East. The State of Israel is an accomplished fact; it deserves unchallenged legitimacy within the community of nations. But Israel's legitimacy has thus far been recognized by too few countries, and has been denied by every Arab state except Egypt. Israel exists; it has a right to exist in peace behind secure and defensible borders, and it has a right to demand of its neighbours that they recognize those facts.
I have personally followed and supported Israel's heroic struggle for survival, ever since the founding of the State of Israel 34 years ago. In the pre-1967 borders Israel was barely 10 miles wide at its narrowest point. The bulk of Israel's population lived within artillery range of hostile Arab armies. I am not about to ask Israel to live that way again.
The war in Lebanon has demonstrated another reality in the region. The departure of the Palestinians from Beirut dramatizes more than ever the homelessness of the Palestinian people. Palestinians feel strongly that their cause is more than a question of refugees. I agree.
The Camp David agreement recognized that fact when it spoke of "the legitimate rights of the Palestinian people and their just requirements." For peace to endure, it must involve all those who have been most deeply affected by the conflict. Only through broader participation in the peace process - most immediately by Jordan and by the Palestinians - will Israel be able to rest confident in the knowledge that its security and integrity will be respected by its neighbours. Only through the process of negotiation can all the nations of the Middle East achieve a secure peace.
These, then, are our general goals. What are the specific new American positions and why are we taking them?
In the Camp David talks thus far, both Israel and Egypt have felt free to express openly their views as to what the outcome should be. Understandably, their views have differed on many points.
The United States has thus far sought to play the role of mediator; we have avoided public comment on the key issues. We have always recognized - and continue to recognize - that only the voluntary agreement of those parties most directly involved in the conflict can provide an enduring solution. But it has become evident to me that some clearer sense of America's position on the key issues is necessary to encourage wider support for the peace process.
First, as outlined in the Camp David accords, there must be a period of time during which the Palestinian inhabitants of the West Bank and Gaza will have full autonomy over their ' r own affairs. Due consideration must be given to the principle of self-government by the inhabitants of the territories and to the legitimate security concerns of the parties involved.
The purpose of the five-year period of transition which would begin after free elections for a self-governing Palestinian authority is to prove to the Palestinians that they can run their own affairs, and that such Palestinian autonomy poses no threat to Israel's security.
The United States will not support the use of any additional land for the purpose of settlements during the transition period. Indeed, the immediate adoption of a settlement freeze by Israel, more than any other action, could create the confidence needed for wider participation in these talks. Further settlement activity is in no way necessary for the security of Israel and only diminishes the confidence of the Arabs and a final outcome can be freely and fairly negotiated.
I want to make the American position clearly understood: the purpose of this transition period is the peaceful and orderly transfer of domestic authority from Israel to the Palestinian inhabitants of the West Bank and Gaza. At the same time, such a transfer must not interfere with Israel's security requirements.
Beyond the transition period, as we look to the future of the West Bank and Gaza, it is clear to me that peace cannot be achieved by the formation of an independent Palestinian state in those territories. Nor is it achievable on the basis of Israeli sovereignty or permanent control over the West Bank and Gaza.
So the United States will not support the establishment of an independent Palestinian state in the West Bank and Gaza, and we will not support annexation or permanent control by Israel.
There is, however, another way to peace. The final status of these lands must, of course, be reached through the give-and-take of negotiations; but it is the firm view of the United States that self-government by the Palestinians of the West Bank and Gaza in association with Jordan offers the best chance for a durable, just and lasting peace.
We base our approach squarely on the principle that the Arab-Israeli conflict should be resolved through the negotiations involving an exchange of territory for peace. This exchange is enshrined in United Nations Security Council Resolution 242, which is, in turn, incorporated in all its parts in the Camp David agreements. U.N. Resolution 242 remains wholly valid as the foundation-stone of America's Middle East peace effort.
It is the United States' position that - in return for peace - the withdrawal provision of Resolution 242 applies to all fronts, including the West Bank and Gaza.
When the border is negotiated between Jordan and Israel, our view on the extent to which Israel should be asked to give up territory will be heavily affected by the extent of true peace and normalization and the security arrangements offered in return.
Finally, we remain convinced that Jerusalem must remain undivided, but its final status should be decided through negotiations.
In the course of the negotiations to come, the United States will support positions that seem to us fair and reasonable compromises and likely to promote a sound agreement. We will also put forward our own detailed proposals when we believe they can be helpful. And, make no mistake, the United States will oppose any proposal -from any party and at any point in the negotiating process - that threatens the security of Israel. America's commitment to the security of Israel is ironclad. And I might add, so is mine.
During the past few days, our ambassadors in Israel, Egypt, Jordan and Saudi Arabia have presented to their host countries the proposal in full detail that I have outlined here tonight.
I am convinced that these proposals can bring justice, bring security and bring durability to an Arab-Israeli peace.
The United States will stand by these principles with total dedication. They are fully consistent with Israel's security requirements and the aspirations of the Palestinians. We will work hard to broaden participation at the peace table as envisaged by the Camp David Accords. And I fervently hope that the Palestinians and Jordan, with the support of their Arab colleagues, will accept this opportunity.
Tragic turmoil in the Middle East runs back to the dawn of history. In our modern day, conflict after conflict has taken its brutal toll there. In an age of nuclear challenge and economic interdependence, such conflicts are a threat to all the people of the world, not just the Middle East itself. It is time for us all - in the Middle East and around the world -to call a halt to conflict, hatred and prejudice; it is time for us all to launch a common effort for reconstruction, peace and progress,
It has often been said - and regrettably too often been true - that the story of the search for peace and justice in the Middle East is a tragedy of opportunities missed.
In the aftermath of the settlement in Lebanon we now face an opportunity for a broader peace. This time we must not let it slip from our grasp. We must look beyond the difficulties and obstacles of the present and move with fairness and resolve toward a brighter future. We owe it to ourselves - and to posterity - to do no less. For if we miss this chance to make a fresh start, we may look back on this moment from some later vantage point and realize how much that failure cost us all.
These, then, are the principles upon which American policy toward the Arab-Israeli conflict will be based. I have made a personal commitment to see that they endure and, God willing, that they will come to be seen by all reasonable, compassionate people as fair, achievable and in the interests of all who wish to see peace in the Middle East.
Tonight, on the eve of what can be the dawning of new hope for the people of the troubled Middle East - and for all the world's people who dream of a just and peaceful future - I ask you, my fellow Americans, for your support and your prayers in this great undertaking.
2 نوشته شده در چهارشنبه دوازدهم مرداد 1384ساعت 10:53 بعد از ظهر توسط حمید
GetBC(344);
نظر بدهید

Baker peace plan

In a key speech delivered in May 1989 to AIPAC, US Secretary of State James Baker III placed the blame on Israel for the Arab-Israel conflict, and seemed to echo Arab propaganda, urging Israeli leaders to abandon the "unrealistic vision of a Greater Israel" that includes the West Bank and Gaza Strip. He then laid out the American position on what is now called the Arab-Israeli peace process. He urged self-government for Palestinians in the West Bank and Gaza in a manner acceptable to Palestinians, Israel, and Jordan, a formula designed to provide ample scope for Palestinians to achieve their full political rights while also providing ample protection for Israel's security. This utopian vision has failed to materialize.
Following up on Israel's Four Point Plan of May 1989 in September 1989, Egypt and Israel discussed several peace proposals that foundered over the issue of participation by the Palestine Liberation Organization (PLO). At that time, it was the firm policy of Israel not to deal with the PLO, believing that 1988 PLO statements about a change of policy toward Israel were not sincere. In an attempt to help break the deadlock, the US became more actively involved.
On November 1, 1989, US Secretary of State Baker formally submitted his Five-Point Election Plan to Israel and Egypt, although they had reviewed drafts beforehand. It was based on Israel's Four Point Plan of May 1989 and did not go into detail. It was intended as a framework under which Egypt would facilitate bringing Palestinian Arabs (but not the PLO) into a process of discussion about elections to establish proper representation for the Palestinians, and potentially other issues.
Israel agreed in principle in November but attached two reservations: that the PLO not be involved in the naming of Palestinian delegates and that the discussions be limited to preparations for the elections. The Israel National Unity government fell in March 1990 in a vote of no confidence precipitated by disagreement over the government's response to the Baker initiative. Prime Minister Shamir formed a new government in June 1990 and rejected the Baker Plan. Baker attempted to work with Shamir who continued to reject Baker's five point plan, even after most of the Israeli demands had been accepted. Shamir's government took the view that the plan was too risky and the US was willing to sacrifice Israel and the Jewish people for their own interests. Frustrated by this process, Baker sarcastically provided the White House telephone number suggesting that Shamir call when he was "serious about peace".
Baker's reputation was as a deal maker, and an artful mediator. However, he is known as more pro-Arab than pro-Israel and has been quoted as making anti-Semitic remarks
http://www.palestinefacts.org/pf_1967to1991_baker_plan_1989.php
2 نوشته شده در چهارشنبه دوازدهم مرداد 1384ساعت 10:43 بعد از ظهر توسط حمید
GetBC(343);
نظر بدهید

Five-Point Election Plan of Secretary of State Baker

(November 1, 1989)
On 15 September, Egypt's ambassador to Israel formally submitted to the Israel Government Mubarak's Ten-Point Plan. It was discussed in the cabinet, which decided to send Defense Minister Rabin to Cairo for talks with President Mubarak. This took place on 18 September. Mr. Mubarak said he had Arafat's approval for his elections plan. Israel feared that Egypt was trying to introduce the PLO into the peace process through the back door. In separate meetings with President Bush in New York (25 September), Vice Premier Peres urged the U.S. to take a more active role in the process. Mr. Arens suggested a Shamir-Mubarak meeting. On 26 September, Prime Minister Shamir said that the Egyptian proposal was still unacceptable to Israel. Secretary of State Baker then embarked on an effort to break the deadlock. While supporting the Egyptian initiative, Mr. Baker sought to narrow the differences between Israel and Egypt in a positive spirit. On 6 October, the Israel cabinet once again rejected the Egyptian plan by a vote of 6 in favour (Labour) and 6 against (Likud). The U.S. expressed its disappointment but Mr. Baker began to draw up his own plan for the elections. Reports of such a plan started circulating on 10 October. Both Israel and the PLO were opposed to outside intervention. The U.S. threatened that it would disengage from the process if there would be no compromise. Israel was shown the document in late October and agreed to consider it in principle, while expressing reservations on two points. Israel wanted to ensure that the PLO will not be part of the process in any way and that at the initial stage, the final resolution of the Palestinian issue not be discussed. Text of the Baker plan follows:
1. The United States understands that (because) Egypt and Israel have been working hard (on the peace process) [and that] there is [now] agreement that an Israeli delegation will conduct a dialogue with a Palestinian delegation in Cairo.
2. The United States understands that Egypt cannot substitute (itself) for the Palestinians [in that dialogue] and [that] Egypt will consult with the Palestinians on all aspects of that dialogue. Egypt will also consult with Israel and the United States.
3. The United States understands that Israel will attend the dialogue (only) after a satisfactory list of Palestinians has been worked out. Israel will also consult with Egypt and the United States [on this matter.]
4. The United States understands that the government of Israel will come to the dialogue on the basis of the Israeli government's May 14 initiative.
The United States further understands that (the Palestinians will come to the dialogue prepared to discuss) elections and negotiations [will be] in accordance with the Israeli initiative. The United States understands, therefore, that the Palestinians will be free to raise issues that relate to their opinion on how to make elections and negotiations succeed.
5. In order to facilitate the process, the United States proposes that the foreign ministers of Israel, Egypt and the United States meet in Washington within two weeks.
2 نوشته شده در چهارشنبه دوازدهم مرداد 1384ساعت 7:54 بعد از ظهر توسط حمید
GetBC(342);
نظر بدهید

Shultz Plan

In the 1980s, US policy in the Middle East was cautious. Failure in Lebanon during the period of the Israeli operations there starting in 1982, led to a policy of staying out of the area unless and until the local parties to the conflict were ready to negotiate. Negative experiences with the Marines in Lebanon and with the peace process in particular, including the failure of the 1982 Reagan Plan made the White House consider the area very unpromising. And US efforts to bring the PLO into a diplomatic process, directly or through Jordan, were frustrated by the PLO's continued policy of terrorism and its policy that the only end-result that they would accept was the destruction of Israel. In October 1987, Secretary of State Shultz said:
The Palestinians must be involved in the peace process if it is to mean anything. There isn't any question about that. [But] it's also true there isn't a role in the peace process for people whose tactics are violent and refuse to renounce violence, who refuse to recognize that Israel is there as a state[. Instead they must be] ready to talk and try to make peace.
The outbreak of Arab violence during the first intifada in December of 1987 brought new urgency to US efforts to broker some kind of solution. To respond to the situation and show US engagement, Shultz produced a new plan, presented in January 1988, which combined elements of the Camp David accords, the Reagan plan, King Hussein's proposals, and Israeli Foreign Minister Peres' ideas for an international conference. Between February and June 1988, Shultz used the Kissinger technique of "shuttle diplomacy" to promote his plan by travelling three times to the Middle East in the five months.
The basic elements of the Shultz plan called for:
Begin negotiations hosted by the five permanent UN Security Council members, attended by all parties accepting UN Resolutions 242 and 338 and renouncing violence and terrorism.
The Palestinians would be represented by a joint Jordan-Palestinian delegation who would negotiate the terms of a three-year transitional period for the territories
The international meetings would facilitate separate bi-lateral negotiations for a final settlement, but have no veto or enforcement power.
Egypt, Jordan, and Foreign Minister Peres supported the plan. Israeli Prime Minister Yitzhak Shamir questioned the timetable, international forum, and territory-for-peace formula. the PLO and Syria were very critical and West Bank/Gaza Palestinians refused to meet with Shultz, apparently on orders from the PLO. Shultz was able to maintain that no party had said "no" to his proposal but, by the same token, none took it up enthusiastically.
The election of George H.W. Bush in November 1988 was the end of the Reagan Administration and any remaining momentum on the Schultz Plan was lost. But, by stating the conditions under which the US would begin to deal directly with the PLO, Schultz had caused a debate within the PLO. In November 1988 the PLO announced publically (the Algiers Declaration) that they would take the minimal steps needed to fulfill US preconditions for holding meetings with it. Arafat finally recognized the importance of the US as a regional power broker, but he also overestimated the ability of the US to bring Israel to the table to impose a settlement
http://www.palestinefacts.org/pf_1967to1991_shultz_plan.php
2 نوشته شده در چهارشنبه دوازدهم مرداد 1384ساعت 7:52 بعد از ظهر توسط حمید
GetBC(341);
نظر بدهید

An American View
Address By Secretary of state William Rogers, 'A Lasting Peace in the Middle East: An American View’

9 December 1969
In an effort to broaden the scope of discussion we have recently resumed four-power negotiations at the United Nations. Let me outline our policy on various elements of the Security Council resolution. The basic and related issues might be described as peace, security, withdrawal, and territory.
PEACE BETWEEN THE PARTIES The resolution of the Security Council makes clear that the goal is the establishment of a state of peace between the parties instead of the state of belligerency which has characterized relations for over 20 years. We believe the conditions and obligations of peace must be defined in specific terms. For example, navigation rights in the Suez Canal and in the Straits of Tiran should be spelled out. Respect for sovereignty and obligations of the parties to each other must be made specific. But peace, of course, involves much more than this. It is also a matter of the attitudes and intentions of the parties. Are they ready to coexist with one another? Can a live-and-let-live attitude replace suspicion, mistrust, and hate? A peace agreement between the parties must be based on clear and stated intentions and a willingness to bring about basic changes in the attitudes and conditions which are characteristic of the Middle East today.
SECURITY A lasting peace must be sustained by a sense of security on both sides. To this end, as envisaged in the Security Council resolution, there should be demilitarized zones and related security arrangements more reliable than those which existed in the area in the past. The parties themselves, with Ambassador Jarring's help, are in the best position to work out the nature and the details of such security arrangements. It is, after all, their interests which are at stake and their territory which is involved. They must live with the results.
WITHDRAWAL AND TERRITORY The Security Council resolution endorses the principle of the nonacquisition of territory by war and calls for withdrawal of Israeli armed forces from territories occupied in the 1967 war. We support this part of the resolution, including withdrawal, just as we do its other elements. The boundaries from which the 1967 war began were established in the 1949 armistice agreements and have defined the areas of national jurisdiction in the Middle East for 20 years. These boundaries were armistice lines, not final political borders. The rights, claims, and positions of the parties in an ultimate peaceful settlement were reserved by the armistice agreements. The Security Council resolution neither endorses nor precludes these armistice lines as the definitive political boundaries. However, it calls for withdrawal from occupied territories, the nonacquisition of territory by war, and the establishment of secure and recognized boundaries. We believe that while recognized political boundaries must be established, and agreed upon by the parties, any changes in the preexisting lines should not reflect the weight of conquest and should be confined to insubstantial alterations required for mutual security. We do not support expansionism. We believe troops must be withdrawn as the resolution provides. We support Israel's security and the security of the Arab states as well. We are for a lasting peace that requires security for both.
ISSUES OF REFUGEES AND JERUSALEM By emphasizing the key issues of peace, security, withdrawal, and territory, I do not want to leave the impression that other issues are not equally important. Two in particular deserve special mention: the questions of refugees and of Jerusalem. There can be no lasting peace without a just settlement of the problem of those Palestinians whom the wars of 1948 and 1967 have made homeless. This human dimension of the Arab-Israeli conflict has been of special concern to the United States for over 20 years. During this period the United States has contributed about $500 million for the support and education of the Palestine refugees. We are prepared to contribute generously along with others to solve this problem. We believe its just settlement must take into account the desires and aspirations of the refugees and the legitimate concerns of the governments in the area. The problem posed by the refugees will become increasingly serious if their future is not resolved. There is a new consciousness among the young Palestinians who have grown up since 1948 which needs to be channelled away from bitterness and frustration toward hope and justice. The question of the future status of Jerusalem, because it touches deep emotional, historical, and religious wellsprings, is particularly complicated. We have made clear repeatedly in the past two and a half years that we cannot accept unilateral actions by any party to the final statues of the city. We believe its statues can be determined only through the agreement of the parties concerned, which in practical terms means primarily the Governments of Israel and Jordan, taking into account the interests of other countries in the area and the international community. We do, however, support certain principles which we believe would provide an equitable framework for a Jerusalem settlement. Specifically, we believe Jerusalem should be a unified city within which there would no longer be restrictions on the movement of persons and goods. There should be open access to the unified city for persons of all faiths and nationalities. Arrangements for the administration of the unified city should take into account the interests of all its inhabitants and of the Jewish, Islamic, and Christian communities. And there should be roles for both Israel and Jordan in the civic, economic, and religious life of the city. It is our hope that agreement on the key issues of peace, security, withdrawal and territory, will create a climate in which these questions of refugees and of Jerusalem, as well as other aspects of the conflict, can be resolved as part of the overall settlement.
DSB, vol. LXII, no. 1593, 4 January 1970 Source: Fraser, T. G. (ed), 1980. The Middle East, 1914-1979, Edward Arnold, London.

kimeaya

About Me

Previous Posts

Archives

Tuesday, December 27, 2005

ایران فلسطین اسرائیل

Wednesday, November 02, 2005

اگر امروز تصميمي شجاعانه گرفته نشود, ممكن است فردا خيلي دير باشد

Saturday, August 06, 2005

The Water Resources Working Group

The Water Resources Working Group

The Refugee Working Group

The Arms Control and Regional Security Working Group

The Environment Working Group

Introduction

Documents

The Reagan Plan